Zehra Doğan/JINHA

İSTANBUL - Arter Sanat Galerisi, Güneydoğu Asya'nın farklı ülkelerinden 36 sanatçının 40'tan fazla eserinin yer aldığı sergi ile sanatseverlere kapılarını açıyor. Eserleriyle izleyicileri bir kez daha düşünmeye iten sanatçılar, sanatseverleri işlerine dahil ederek, seyircileri bir süreliğine  akıl oyununa sevk ediyor. 

Dünyaca ünlü sanatçılara ev sahipliği yapan Arter Sanat Galerisi, şimdi ise Güneydoğu Asya Sanatı'na odaklanan "Göçebe Bakış" sergisi ile sanatseverlere kapılarını açıyor. 18 Eylül ve 4 Ocak tarihleri arasında  misafirlerini ağırlayacak olan "Göçebe Bakış" adlı  serginin küratörlüğünü eleştirmen ve araştırmacı Lola Lenzi üstleniyor. Güneydoğu Asya'nın farklı ülkelerinden 36 sanatçının 40'tan fazla eserinin yer aldığı sergide, Endonezya, Tayland, Filipinler, Singapur, Myanmar, Kamboçya, Vietnam ve Malezya'dan çağdaş sanatçıların apıtları böylelikle Türkiye'de ilk kez kapsamlı bir sergide biraraya gelmiş oldu.

Birey ve toplum kavramlarına çoklu bakış

"Göçebe Bakış" bölgenin sanatsal üretiminde sıklıkla yer alan biçimlere, malzemelere, kavramsal yöntemle ve estetik kodlara yer verilirken, aynı zamanda bölgenin güncel kültürüne ve Güneydoğu Asya toplumlarında ayrışmalara neden olan gerilimlere dair eleştirel bir bakış öneriyor. Sergi özellikle bölgenin çağdaş sanat üretiminde merkezi önem taşıyan "birey" ve "toplum" kavramlarına ilişkin çoklu bakış açılarını tartışmaya açıyor.

Ölüm ve yaşam arasındaki geçirgenlik

Özellikle etkileşim ve katılım yoluyla oluşan izleyici deneyimine vurgu yapan sergi, sergi için özel üretilmiş olan yerleştirmeler, videolar, ses işleri, fotoğraf ve performanslar ile izleyici ve sanat eseri arasında fiziksel etkileşim bağ oluşumuna zemin oluşturuyor. Sergide dikkat çeken Taylandlı sanatçı Araya Rasdjamrearnsook'un üç kanatlı bir çalışması olan "Tayland Putporisi" adlı eseri. Bir taşra morgundaki sahipsiz kadavralara aşk üzerine şarkılar söyleyen bir kadın videosuyla Tayland geleneğini izleyiciyle buluşturuyor. Sanatçı eserinde, yaşayanlar ve ölüler arasındaki geçirgen sınırın ötesine geçerek, bu bedenlerin ruhlarıyla iletişim kurmayı ümit ediyor. Yapıt ayrıca sanatçı Araya'nın sanatını yoksullar, yalnızlar ve söz  hakkı olamayanlara adamış olduğunun bir göstergesi niteliğini taşıyor.

Kavramları yerle bir edeceksiniz

Sergide katılıma açık bir diğer işlerden olan Endonezyalı Restu Ratnaningtyas'ın "Aktarım" başlıklı yapıtı, izleyiciler üzerinde denemeler için üretilmiş kumaşlardan oluşuyor. Sanatçı bu seride, geleneksel batik motiflerini yeniden düşünerek, klasik çiçek desenlerinin  ve geometrik biçimlerin yerine güncel hayattan alınma, stilize figüratif imgeler kullanıyor.  Serginin giriş katında, Vietnam'ın öncü çağdaş sanatçılarından Vu Dan Tan'ın  "Seyyah Bavulu" adlı serisinden yapıtlar da yer alıyor. Karton ambalajlardan kesilerek üretilmiş heykeller içeren  bu cam kapaklı kutular, çoğul bakışı yansıtırken, içerme, sergileme, koruma, özgürlük, dahil etme ve dışlama gibi kavramlarla oynuyor.

Milli Marş performansı ile aşk ve nefret sarmalı

Vietnamlı Bui Cong Kahanh'ın eserinin de yer aldığı sergide sanatçı, sanatı halkın devlet otoritesi toplumsal dışlanma ve yerleşik hiyerarşiler karşısındaki konumunu ele alıyor. Sanatçı tarihin mevcut iktidar yapılarının oluşumundaki rolü ile ilgileniyor. Soruşturduğu alanlardan biri de ülkesinin Çin ve Fransız sömürge geçmişiyle ilişkisidir. Sanatçının "Mili Marş" başlıklı performansı, Fransız ve Vietnam milli marşlarını hem canlı olarak söyleme, hem de yazılı şiirsel bir karşımı. İki ülkenin aşk ve nefret ilişkisini sarmalayan bu performans, imparatorluğun baskısıyla kültürel geçişlilik ile faydayı birbirinden ayırt etmeyi izleyiciye bırakıyor.

Daha birçok sanatçının muhteşem eserlerinin yer aldığı düşünme tüneline yolculuk yapmak isteyen  tüm sanatseverler, Arter Galeri'de 18 Eylül ve 4 Ocak tarihleri arasında devam edecek olan sergiyi ziyaret edebilir.

(zd/mg)