Berivan Sümer / JINHA

WAN - Kadının öncülüğünde başlayan ve Kürt kültürünün vazgeçilmezi olan dengbêjliği, şimdi de Kürt çocuklar geleceğe taşıyor. Dengbêj Gazin tarafından kurulan ve ilk dengbêj korosu olan 'Koroya Zarokên Dengbêj', hem çocukları Kürt kültürünün unutulmaması yönünde çalışmalara teşvik ediyor, hem de koroya dahil olan çocukların kültürlerinin en değerli geleneğini öğrenmesini sağlıyor.

Kürt toplumunda geçmişin feodal yapısı nedeniyle kadınlar sevinçlerini, hüzünlerini, acılarını ağıtlara dökerek içlerine akıtmıştır. Kadının, doğuşunda önemli ve büyük bir rol oynadığı dengbêjlik kültürü, günümüzde yok olmaya yüz tutmuş halde karşımıza çıkıyor. Kürtçenin unutulmaya yüz tutması ile birlikte, kültürel bir miras olan dengbêjlik de yok olmaya başladı. Bu yok olma tehlikesi ile birlikte büyük bir azim ve mücadele başladı. Bunun en güzel örneği de, Dengbêj Gazin'in yetiştirmiş olduğu "Koroya Zarokên Dengbêj"dir (Dengbêj Çocuklar Korosu). Gazin, dengbêjliğin yok olmaması için, Dengbêjlik kültürünü yeni nesillere aktarmaya çalışıyor.

'Amaç dengbêjliği yeniden ortaya çıkarmak'

Dengêjliğin yok olduğunu ve bu yok olmayla birlikte dengbêjlik kültürünü yeni nesillere aktarmaktan yılmayacağını dile getiren Dengbêj Gazin (Raziye Kızıl), "Çocuklar üzerinden yeni dengbêjlikler ortaya çıkarıyorum. Çocukları seçmemin amacı, dengbêjliği yeni nesillere aktarmak ve çocuklar sayesinde tekrar ortaya çıkarmaktır" ifadelerini kullandı. Kürt kültürüne bakıldığı zaman Kadın Dengbêjlerin çok az olduğunu belirten Gazin, "Toplum içine baktığınız zamanda dengbêjlik yoktur" şekilde konuştu.

'Dengbêjlik kadın için bir çığlıktır'

"Dengbêjlik için sene de bir tane bile olsa, çocuklarımız ve genç kadınlarımız yetiyor" diyen Gazin, "Bir tane genç kadınımızı yetiştirdiğim zaman, benim için büyük başarı demektir" sözlerine yer verdi. Gazin, Kürt kültürü olan dengbêjliğin bitmeyeceğine işaret ederken, "Dengbêjlik kültürü, kadın ile birlikte ortaya çıkmıştır. Genellikle kadınlar dile getiremediği duygularını, stranlarda dile getiriyor. Ben ise dengbêjlik kültürünü çocuklara öğreterek, Kürt kültürünün devamını sağlamaya çalışıyorum" dedi.

'Ben ve benim yaşıtlarım dengbêjliğe sahip çıkmalı'

"Koroya Zarokên Dengbêj"de yer alan çocuklardan 11 yaşındaki Dengbêj Beritan Kızıl, "Gazin, Eyşe Şan, Meryem Xan gibi büyük bir dengbêj olup dünyada tanınmak istiyorum" dedi. Günümüzde dengbêjliğin yok olmak üzere olduğuna da işaret eden Beritan, "Ben ve benim yaşıtlarım, kendi kültürleri olan dengbêjliğe sahip çıkmalı" dedi. Dengbêjliği neden seçtiğini belirten 10 yaşındaki Dilan Yakut ise, "Dengbêjlik azaldığı için bunu seçtim. Güzel bir dengbêj olmak ve kültürümüzü yeni nesillere aktarmak istiyorum. Meryem Xan ve Gazin gibi Kürt kültürünü geleceğe taşımak istiyorum" sözlerine yer verdi. "Metropol veya büyük şehirlerde dengbêjlik kültürü yok" diyen 12 yaşındaki Dengbêj Dilara Askar ise, "Batıda dengbêjlik kültürü yok ve bizim elimizde olan dengbêjlik kültürünü ortadan kaldırmak isteyenler var. Bizler kültürümüzün ortadan kaldırılmaması için, değerlerimize ve kültürümüze sahip çıkmayız" ifadelerine yer verdi.

(bs/gk/mg)