Beritan Canözer/JINHA

AMED – Yarın 3 Aralık Uluslar arası Engelliler Günü… Engelli vatandaşların yaşadığı sorunlara dikkat çeken Yerel Gündem 21 Engelli Meclisi Sözcüsü Aziz Dayan, engellilerin yılda sadece bir gün değil, her gün hatırlanması gerektiğini ifade ederek, engelli vatandaşların yalnızda sahip oldukları haklardan yararlanmak istediğine dikkat çekti. Ayakkabı Atölyesi’nde çalışan Remziye Sökmen de engelsiz bir yaşam istediklerinin altını çizdi.

Birleşmiş Milletler 1992 yılında aldığı bir kararla 3 Aralık gününü “Uluslararası Engelliler Günü” olarak ilan etti. Bu kararın ardından BM İnsan Hakları Komisyonu 5 Mart 1993 tarihli ve 1993/29 sayılı bildirisi ile üye ülkelerce 3 Aralık gününün “engellilerin topluma kazandırılması ve insan haklarının tam ve eşit ölçüde sağlanması” amacıyla tanınmasını istedi. Ve o günden beri, 3 Aralık tüm dünyada “engelliler günü” olarak biliniyor. Engelli insanların yaşadıkları sorunlar sadece kendilerinin değil; ailelerinin, çevrenin, toplumun, kısacası tüm insanların ortak sorunudur. Engellilerin yaşadığı temel sorunları ele alan Yerel Gündem 21 Engelli Meclisi Sözcüsü Aziz Dayan, “Engelliler yılda yalnızca tek bir gün hatırlanmamalı. Ve o tek günde onlara verilecek tek şey para olmamalı. Engelliler kimsenin onlara acımasını istemiyorlar. Onlar, yalnızca sahip oldukları haklardan yararlanmak istiyorlar” diye konuştu.

‘En büyük sorun ulaşım sorunu’

“Bizim işimiz daha çok engelli arkadaşların sorunları ile ilgilenip onların sorunlarına çözüm yaratmak” diyen Aziz, “Amacımız onlara çözüm gücü olmaktır. Bu çerçevede yaklaşık iki yıldır çalışmalarımızı yürütüyoruz. Bu çalışmalarda da Diyarbakır’da ciddi şekilde yaptığımız etkinlikler ile sesimizi duyurduk ve duyurmaya devam ediyoruz. Engelli arkadaşlarımız özellikle ulaşım konusunda ciddi sıkıtınlar yaşıyorlar. Özellikle engelli arkadaşların ulaşım sorunuyla birebir karşılaşması bizi derinden üzmektedir. Kent yapılanmalarında engelli arkadaşlar dikkate alınmıyor ve hem duygusal, hem de psikolojik anlamda sorun yaşıyorlar. Diyarbakır Büyükşehir Belediyesi ulaşım araçlarında engelliler için kolaylıklar sağlamaya çalışıyor fakat yeterli olmuyor” sözlerini ifade etti.
 
‘Sahip oldukları haklardan yararlanmak istiyorlar’

Engelliler için çıkartılmış engelli kartların olduğunu fakat engellilerin bu kartlar ile rahat yolculuk yapamadıklarını belirten Aziz, “Engelli arkadaşlar bu kartlar ile istedikleri zaman istedikleri ulaşım aracıyla indirimli veya ücretsiz yolculuk etme hakkına sahipler. Ne yazık ki, halk otobüsü şoförlerinin bilgisizliği nedeniyle engelli arkadaşlar engelli kartı ile yolculuk yapmak istediğinde sert tepkiler ile karşılaşıyorlar. Bu konuda yaptığımız şikayetler ve eylemler de yeterli olmadı ve bazı halk otobüsü şoförleri hala bu yaklaşımlara devam ediyorlar. Biz bunun takipçisi olacağız ve engelli arkadaşların mağdur olmaması için gerekli çalışmaları yürüteceğiz. Yeni alınacak araçlar ile engellilerin araçlara rahatlıkla binmesini sağlayacak koşullar yaratılmasını bekliyoruz. Engelliler yılda yalnızca tek bir gün hatırlanmamalı. Ve o tek günde onlara verilecek tek şey para olmamalı. Engelliler kimsenin onlara acımasını istemiyorlar. Onlar, yalnızca sahip oldukları haklardan yararlanmak istiyorlar” sözlerine değindi.

‘Engelli kotaları boş, engelsiz işçi arıyorlar’

Belediyelerin son zamanlarda yaptıkları yol çalışmalarında engellileri dikkate aldıklarını dile getiren Aziz, esnafların ve araç sahiplerin engelliler için yapılmış alanları gasp ettiklerini söyledi. Aziz, “Engelli arkadaşlar şehir içerisinde yapılmış olan üst geçitleri kullanamıyorlar. Karşıdan karşıya geçebilmek için iki adımlık yol için taksi tutan engelliler var. Buna ilişkin başvurduğumuz yerler, görüştüğümüz kişiler bahane olarak bize maddi durumlarının yetmediğini söylüyor. Engelli arkadaşlara böyle sıradan olan yaklaşımlar bizi ciddi anlamda üzüyor.  Protestolar yaptık, basın açıklamaları yaptık ama bir sonuç almış değiliz. Bir başka konu ise engelliye göre iş değil de, işe göre engelli alımı olmasıdır. Birçok engelli arkadaşımız işsiz durumda ve kurumların birçoğu engelli kotasını boş bırakmaktadır. Eli, kolu, bacağı sağlam işçi arıyorlar. Madem sağlam işçi arıyorsunuz engelli kotası olmasının ne anlamı kalıyor ki?” diye sordu.

‘Engelliler için iş imkanları sağlansın’

Engelliler için açılmış olan ayakkabı atölyesinde ayakkabı imalatı yapan bedensel engelli Remziye Sökmen, işini keyif alarak yapıyor. Kursiyer olarak başladığı atölyede hem sosyal, hem de ekonomik anlamda yaşantısına anlam katmak için işçi olarak çalışmaya devam etti. Remziye, “Kurum ve kuruluşların bize bu yönden yardımcı olmalarını ve bize iş imkanları sağlamalarını istiyoruz. Yaklaşık 20 yıldır bu ayakkabı atölyesi var ve yaklaşık 30 engelli arkadaşımız buradan emekli oldu. Son dönemlerde engelliler olarak hem dışarıda, hem de iş ortamında çok sıkıntılar yaşıyoruz” ifadelerini kullandı.

‘Yaşamımız yeterince zor daha fazla zorlaştırmasınlar’

Yaşamda birçok zorlukla karşılaştıklarını ve engelsiz bir yaşam alanı istediklerini söyleyen Remziye, “Yollar engelliler için çok tehlikeli, tekerlekli sandalye mağduru olan arkadaşlarımız sokakta çok fazla dolaşamıyorlar. Üst geçitler yapılmış, birçok yere barikatlar kurulmuş ve engelliler için geçiş hakkı kalmamış. Üstgeçitler yapmışlar fakat biz engellilerin o üstgeçitleri kullanması mümkün değil. Hem iş konusunda, hem de yaşam konusunda önümüze engeller bırakılıyor. Belediyeler bir şeyler yapıyor ama doğru şekilde yapmıyor. Çevre düzenlemeleri yaparken bir engellinin fikrini almalıdırlar. Bu konuda gerekli olan ne varsa yapılmalıdır. Bize yardımcı olsunlar, yaşamımız yeterince zor daha fazla zorlaştırmasınlar” diye konuştu.

(bc-sh/mg)