Şevin Şervan/JINHA

QAMIŞLO - Tüm dünyada kadın devrimi olarak tanınmaya başlayan Rojava Devrimi'nde kadınlar yaşamın her alanında mücadeleyi ve eril zihniyete karşı ortak örgütlenmeyi esas alıyor. Cizire Kantonu'nda Qamışlo ile başlayan ve 11 kente yayılan kadın evlerinde Kürt, Süryani, Arap, Ermeni kadınlar, şiddet, erken yaşta evlilik, çok eşlilik gibi can yakıcı sorunları saklamıyor, açıkça tartışıyor, mahkemelere başvuruyor ve her alanda hakkını arıyor, ortak mücadele ile kadın lehine kadını koruyan kararların alınmasını sağlıyor.

Rojava devrimine öncülük eden kadınlar Cizre Kantonu'nda devrim sonrası kadınların yaşama eşit katılım ve temsiliyetini kurumsallaştırmak için Qamışlo'da başlattıkları kadın evi projesini 11 kentte daha yaygınlaştırdı. Kadın evlerinde örgütlü çalışma sağlanıyor, erkek egemen sisteme karşı ortak mücadele yolları aranıyor, toplumun değişimi için fikir tartışmaları yürütülüyor ve kadının güncel hayatta karşılaştığı ayrımcılığa karşı mücadele alanları geliştiriliyor. Rojava'da ilk kadın evi 2011 yılı Mart ayında Qamışlo'da açılmıştı. Ardından Cizire Kantonu'na bağlı Heseke, Tılhecer, Serekaniye, Tıltemır, Dırbesiye, Amude, Tırbespiye, Rımelan, Gırke Lege, Çıl Axa ve Derik'te de kadınlar örgütlülüklerini güçlendirmek için kadın evleri açtı. Kadınların tüm sorunlarının çözümü için adres bildikleri kadın evlerinden toplumun her kesiminden her yaş grubundan 12 ile 15 kadın yönetici yer alıyor. Yine bu yönetimlere bağlı olarak mahalle ve köylerde çeşitli komisyonlar görev yapıyor.

Kadınlar çözüm, arşiv, bilgi toplama gibi isimler altında oluşturdukları komisyonlarda toplumun en teme hücrelerine kadar örgütlülüklerini sağlıyor ve sorunlarına ortak akılla çözüm üretiyor.

Tüm kadınlar için adres

İlk açılan Qamışlo Kadın Evi yöneticilerinden İlham Ömer, çalışmaları hakkında JINHA'ya bilgi verdi. 4 yıldır çalışmalarda yer aldığını belirten İlham, kadınların örgütlenmesi ve sadece kadın sorunu değil toplumun tüm sorunlarına karşı çözüm üretmek için çaba harcadıklarını söyledi. Çalışmalarının sadece Kürt kadınlarıyla sınırlı olmadığını kaydeden İlham, "Başta kendimizi kabul ettirmekte zorlandık ancak zamanla bu değişti. Arap, Süryani, Ermeni tüm kadınlar için artık kadın evi bir adres oldu" dedi.

'Başta kabul etmek istemediler'

Erkek egemen zihniyetin kendilerini uzun süre zorladığını kaydeden İlham, "İlk açıldığımızda zorluk çıkaran ve bizim başarılı olmamızı istemeyen erkek egemen yaklaşımlarla karşılaştık.  Ancak mücadele ile bunların üstesinden geldik. 'Kadınlar nasıl sorunlarımızı çözer' diyenlerle yani erkek zihniyetiyle yüz yüze geldik. Yıllardır dört duvar arasına hapsedilen kadınların sorun çözün konuma gelmesini yadırgadılar. Çalışmaların sonuçlarını gördükten sonra sorunlarına çözüm için kendileri başvurmaya başladılar" diye konuştu.

'Özel olan politiktir'

Sadece kadınların sorunlarıyla değil toplumun tüm kesimleriyle ilgilendiklerini ve çözüm için adres görüldüklerini belirten İlham, "Bazen erkeklerde eşlerini şikayet için bize başvuruyor. Adil olmaya ve sorunlara objektif bakmaya çalışıyoruz. Demokrasiyi tam işletmek gibi bir hedefimiz var. Ortak tartışma platformları oluşturuyoruz. Eğitimle kadına bilinçli pozitif bir yaklaşım kazandırmayı hedefliyoruz. Bunda da oldukça mesafe kaydettik. Eskiden 'kol kırılır yen içinde kalır' denilerek, sorunlar gizlenirdi. Şimdi artık açık tartışılıyor. Özel olan politiktir, bunun bilinci ile yaklaşıyoruz. Kadınlarda bilinçlendikçe, sorunları gizlemek yerine açık tartışmak ve ortak çözüm arama çabasına giriyorlar" dedi.

'Kadınlardan destek bekliyoruz'

Başvurular arasında kadına yönelik şiddet, aileden kaçan çocuklar, boşanmak için destek isteyen kadınlar, çoklu evlilikler, aileleri onaylamadığı için kaçarak evlenen gençler olduğunu anlatan İlham, en can yakıcı ve üzerinde en çok durdukları sorunun ise erken yaşta kız çocuklarının evlendirilmesi olduğunu söyledi. İlham bu konu ile ilgili çalışmalarını, "Kız çocuklarını ve aileyi bilinçlendiriyoruz. aile ile konuşuyoruz, ikna yada ve farklı yollarla aileleri bundan vazgeçirmeye çalışıyoruz" diye anlattı. Başvuru yapan kadınların bir çoğunun eşinden ayrılmak istediğini ve kalacak yere ihtiyacı olduğunu kaydeden İlham, imkânsızlıktan kaynaklı kadınlar için yaşam alanı yaratma konusunda sıkıntı yaşadıklarını bu nedenle, kadınları genelde kendi evlerinde barındırdıklarını söyledi. İlham kadınlara yaşam alanı yaratılması için tüm kadınlardan destek beklediklerini de sözlerine ekledi.

Cizre Kantonu Kadın Bakanlığı ve ilgili mahkemelerle de işbirliği halinde çalışma yürüttüklerini kaydeden İlham, "Bazı davalar mahkemeye intikal ediyor, orada kadın lehine kadını koruyan bir karar için gerekli girişimlerde bulunuyoruz" dedi.

'Her aşamada kadınlara tam destek'

Kanton mahkemesinde görevli olan ve aynı zamanda Kadın Evi'nde yönetici olarak çalışan Nafıya Esad'da çalışmaları hakkında şunları anlattı: "Sorunlar çözüme kavuşana kadar kadınların yanında olduğumuzu gösteriyoruz. Onlar için avukat tutuyoruz, barınacak ve yaşayabilecek alan yaratıyoruz, güvenliğini sağlıyoruz. Yani her konuda kadınların yanında olmaya çalışıyoruz. Şiddet gören, hakarete uğrayan kadınlar bize başvuru yaptığında her aşamada kadın lehine karar çıkması için konunun bire bir takipçisi oluyoruz. Bir kadın arkadaşımız, eril zihniyetin zorbalığı ile karılaştığında önce asayiş birimimize başvuruyor, sonra bize geliyor, sonra mahkemeye gidiyor. Kadınların haklarını arayabileceği her yol açık. Bizde onların her zaman yanında yer alıyoruz."

(fk)