JINHA

HABER MERKEZİ - Birleşmiş Milletler tarafından tüm dünyada tanınan ülke sayısı 193. Bunlar arasında kadınların yönettiği ülke sayısı ise Hırvatistan'ın da son olarak kadın bir lider seçmesi ile ancak 19'a yükseldi.

Kadınların ülke yönetimlerinde görünür olmadıkları gerçeğini, 193 tanınan ülke arasında sadece 19 ülkenin liderinin kadın olması da somut bir şekilde gösteriyor. Özellikle son yıllarda kadın mücadelesinin yükselmesi ve kadın iradesinin görünür olması, birçok ülke için ilkleri beraberinde getirdi. Birçok ülke ilk kadın başbakan ve cumhurbaşkanlarını seçti.

Portia Simpson-Miller (Jamaika): 2006 yılında Başbakan olarak seçildiğinde ülkenin ilk kadın lideri unvanını aldı. Ancak bu koltukta sadece bir yıl kalabildi. Ama Portia, 2011'deki seçimlerde rahat bir zafer kazandı. Portia, Kingston isimli bir gettoda büyüdü. Britanya monarşisinden ayrılmayı ve Jamaika'nın kendi başkanının olması gerektiğini savunuyor.

Kamla Persad-Bissessar (Trinidad ve Tobago): 2010 yılında açık farkla kazandığı seçimden sonra ülkenin ilk kadın başbakanı oldu. 2011 yılında eski başsavcı Kamla'nın uyuşturucu çeteleri ile mücadele etmek için ilan ettiği olağanüstü hal nedeni ile Başbakana ve kabine üyelerine karşı bir suikast girişimi olduğunu iddia etti.

Dilma Rousseff (Brezilya): Bulgar bir avukatla bir girişimcinin kızı olan Dilma Rousseff, 2010 yılında Brezilya'nın ilk kadın cumhurbaşkanı seçildi ve geçen yıl ikinci kez seçimden galip çıktı. Aynı zamanda "Demir Leydi" olarak da bilinen Dilma, 1970 yılında üç yıl hapse mahkum oldu ve işkence gördü. Mahkumiyetin sebebi Brezilya'nın askeri diktatörlüğüne karşı sol görüşlü bir yeraltı örgütüne üye olması idi.

Michelle Bachelet (Şili): Aslında bir çocuk doktoru olan Michelle Bachelet, 2013 yılında ikinci kez girdiği seçimi büyük bir farkla kazandı. Michelle, ülkesinin lideri olarak daha önce 2006-2010 yılları arasında yine görevdeydi. Michelle, bu iki dönem arasındaki sürede Birleşmiş Milletler'in kadın eşitliği birimi olan BM Kadın'ı yönetti.

Cristina Fernandez de Kirchner (Arjantin): Siyasetin sol kanadındaki Zafer Partisi'nden Cristina Fernandez de Kirchner, Arjantin'in ilk seçilmiş kadın lideri.

Ellen Johnson Sirleaf (Liberya): "Demir Leydi" olarak bilinen başka bir kadın lider. 76 yaşındaki Sirleaf Afrika'nın ilk seçilmiş kadın lideri olduğunda ülkede 14 yıldır süren iç savaş sona ermişti. Yıl 2005 idi. Ellen, 2011'de Nobel Barış Ödülü'nü kazandı ve yeniden seçildi. Ellen, 1980'li yıllarda ise askeri rejimi eleştirdiği için hapse atılmış ve ihanetle suçlanmış, 1997 yılında başkanlık seçimlerinde Charles Taylor tarafından yenilgiye uğratıldıktan sonra da sürgüne gönderilmişti.

Catherine Samba-Panza (Orta Afrika Cumhuriyeti): 2013 yılında başkent Bangui'nin belediye başkanı olarak atanmış ve bundan kısa bir süre sonra da Orta Afrika Cumhuriyeti'nin geçiş lideri olarak seçilmişti. Catherine bu şekilde ülkenin ilk kadın lideri oldu. Başarılı bir iş kadını ve ticaret hukukçusu olan Catherine siyaseten nötr olarak tanımlanıyor ve seçildikten sonra yaptığı konuşmada mezhepsel şiddeti bitirme çağrısında bulundu.

Erna Solberg (Norveç): Muhafazakar Parti lideri Erna Solberg 2013'te başbakan seçilerek Norveç'in ikinci kadın lideri oldu ve sağ kanat bir azınlık koalisyonunun başına geçti. Kabinesinin yarısını kadınlar oluşturuyor. Daha önce sığınma ve bölgesel gelişme bakanı iken yürüttüğü siyaset nedeni ile o da "Demir Erna" olarak anılıyor.

Nicola Sturgeon (İskoçya): 2014 yılında İskoçya bölgesel yönetiminin başına geçti. Her ne kadar ülke Birleşik Krallık'ın bir parçası ise de, sağlık, eğitim ve adalet konularında özerk bir yönetime sahip. Nicola, 2016 İskoçya seçimlerinde İskoçya Ulusal Partisi'nin liderliğini yapacak. Aynı zamanda da İskoçların bağımsızlık için "Hayır" dediği referandumun ardından ülkesi için daha fazla yetki almak için mücadele edecek.

Helle Thorning-Schmidt (Danimarka): Danimarka'da Sosyal Demokrat Parti'nin başına 2005 yılında geçti ve 2011'de ülkenin ilk kadın başbakanı oldu. Seçim kampanyası sırasında şık giyim tarzı nedeni ile kendisine "Gucci Helle" denmeye başlandı. Thorning-Schmidt Nelson Mandela için düzenlenen törende ABD Başkanı Barack Obama ve İngiltere Başbakanı David Cameron ile beraber selfie için poz vermiş, bu fotoğraf tartışmalara konu olmuştu.

Angela Merkel (Almanya): Eski bir bilim insanı olan Angela Merkel, 2005 yılında ülkesinin ilk kadın başbakanı oldu. Forbes dergisi Angela'yı 2014 yılında dünyanın en güçlü kadını seçti. Takma adı "Mutti" ya da "Anne," partisi CDU içindeki muhalifleri tarafından kendisine karşı kullanılmak üzere bulunmuştu ancak bu isim Angela için güçlü bir kampanya aracına dönüştü.

Kolinda Grabar-Kitarovic (Hırvatistan): Hırvatistan'da 11 Ocak günü yapılan seçimleri kazanarak, ülkenin ilk kadın cumhurbaşkanı oldu. 1991 yılında ülkeyi Yugoslavya'dan bağımsızlığa doğru yönlendiren Hırvat Demokratik Birliği'nin (HDZ) muhafazakar bir üyesi olan Kolinda, Hırvatistan Eski Dışişleri Bakanı ve NATO Genel Sekreteri Asistanı.

Marie Louise Coleiro Preca (Malta): Malta'nın dokuzuncu devlet başkanı olarak George Abela'nın yerine geçti ve ülkenin ikinci kadın lideri oldu. Geçen yıl 55 yaşında görevi devralan lider, Malta'nın bugüne kadarki en genç devlet başkanı.

Ewa Kopacz (Polonya): Ülkesinin meclis sözcülüğünü yapan ilk ve tek kadın iken, Donald Tusk Avrupa Konseyi başkanlığına atanınca, Donald tarafından başbakanlığı devralması için seçildi. Eylül 2014 yılında görevi devralan eski çocuk doktoru Ewa, ülkenin ikinci kadın başbakanı.

Atifete Jahjaga (Kosova): Ülkenin ilk kadın lideri olarak parlamento tarafından seçildi ve modern Balkanların ilk kadın devlet başkanı oldu. Atifete, Kosova emniyetinin eski başkan yardımcısı ve aynı zamanda liderliğe seçilen en genç kişi. Her ne kadar Kosova henüz BM'de sandalye sahibi değilse de, 193 üye devletin 108'i tarafından tanınıyor.

Dalia Grybauskaite (Litvanya): Litvanya'nın ilk kadın başbakanı 2009 yılında net bir zafer kazandıktan sonra 2014 yılında ikinci kez seçildi ve böylece Litvanya'nın ikinci kez bu göreve seçilen ilk lideri oldu.

Laimdota Straujuma (Letonya): Merkez sağ koalisyonu 2014 yılında seçildiğinde Laimdota, ilk kadın başbakan oldu. Laimdota, ekonomi eğitimi almış ve kendisinden önce bu görevi yürüten liderin kemer sıkma politikasını sürdürmek konusunda söz vermiş durumda. 2014 yılında ülke bu politika ile iflastan çıkmaya ve Euro Bölgesi'ne katılmaya çalışıyordu.

Sheikh Hasina Wajed (Bangladeş): 2014 yılında üçüncü kez başbakan olarak yemin etti. Sheikh, Bangladeş'in kurucusu ve ilk lideri olan Şeyh Mijibur Rahman'ın kızı. Mijibur Rahman 1975 yılında darbe ile öldürüldüğünde Sheikh Hasina sürgüne yollandı, ama 1996'daki seçimleri kazanarak başbakan oldu. Sheikh, ayrıca bir suikast girişiminden de kurtuldu.

Park Geun-hye (Güney Kore): 2013 yılında Park Geun-hye Kuzeydoğu Asya'nın modern tarihinde ilk kadın devlet başkanı olarak yemin etti. Geun-hye'nin babası olan ülkenin 1974'teki lideri Park Chung-hee'yi hedefleyen ancak onun yerine annesinin vurularak öldürüldüğü bir suikastten sonra Geun-hye, annesinin First Ladylik görevlerini devraldı.

Kaynak: BBC

(gk/mg)