Rozerin Tekin-Eylem Daş/JINHA

İSTANBUL -  Cinayetlere karşı kadınların yerel düzeyde örgütlenmesinin elzem olduğuna işaret eden Prof. Dr. Nükhet Sirman, "Bunun adı 'öz savunma timi' yada başka birşey olur, farketmez. Mahallelerde sokaklarda, apartmanlarda bir şekilde örgütlenmeleri lazım" dedi.

Kadın cinayetlerinin meşrulaştığı ve belleklerde normalleştiği bir dönemde Mersin'de katledilen Özgecan Aslan cinayeti, yeni bir tartışma gündemi açtı. Kadın cinayetlerine ve şiddete itiraz eden kadınlar yine sokaklara çıktı, ancak farklı olan bir şey vardı, erkekler de Özgecan cinayetini sahiplenerek etekler giydi, sokaklara çıktı, sosyal medyada Özgecan cinayeti ile ilgili paylaşımlarda bulundu ve erkekliklerinden utandıklarını beyan etti. Peki, aynı erkekler, Özgecan yerine her gün eşlerinden boşanmak isteyen ya da gecenin bir yarısı tecavüze uğrayan, yol kenarına atılan,  kadınların haberlerini okurken, izlerken neden seslerini çıkarmadı? Ben o erkeklerden değilim demedi?

'Kadınların öldürülmesi için hep bir sebep var'

Boğaziçi Üniversitesi Sosyoloji Bölümü Öğretim üyesi Prof. Dr.  Nükhet Sirman, Türkiye'de kadınların öldürülmesi için her zaman bir sebebin gösterildiğini belirterek, "Kadın mini etek giydi, yok gülerek konuştu, yok komşusuna baktı, yok İzmir'deki kadın saat sordu tanımadığı birine. Türkiye'nin her tarafında kadınlar sistematik olarak şiddete uğramaktadır. Bu şiddetin her zaman erkekleri meşrulaştıracak bir nedeni bulunuyor" ifadelerine yer verdi.

'Masum olmamak çok kolay, masum olmak zordu'

Özgecan cinayetinde bu durumun farklılaştığını ve erkeklerin de bu cinayete bu denli sahip çıkmasının altında yine "erkeklik" kodlamalarının yattığını belirten Nükhet, Özgecan'ın toplumda masum olarak kodlandığını ifade etti. "Ben Özgecan masumdu tartışması yapmıyorum. Ama o şekilde kodlandı" diyen Nükhet,"Eve dönmeye çalışan, minibüse arkadaşıyla binmiş, annesine giden, yanında erkek arkadaşı olmayan ve olmaması gereken bir yerde değil vs. bir kişiden bahsediliyor. Fakat en temelinde evli değil" vurgusunu yaptı. Evli kadınların Türkiye'de cinselliği bilmiş olan kadınlar olarak tanımlandığını ve tanım icabı "masum" kabul edilmediğinin altını çizen Nükhet, "Bu ülkede evli kadın masum olamaz, cinselliği tanıyor. Masum olmamak başına geleni hak etmek demek. Mini etek giyersen, içki içersen masum değilsin. Her biri masum olmamanın en basit örnekleri. Masum olmamak çok kolay, masum olmak çok zordu Özgecan buraya oturdu" dedi.

'Kadınlar örgütlenmeli'

Kadın cinayetlerine karşı kadınların örgütlenmeleri gerektiğinin altını çizen Nükhet, kadınların yerel düzeyde örgütlenmesinin elzem olduğuna işaret ederek, "Mahallelerde sokaklarda, apartmanlarda bir şekilde örgütlenmeleri lazım. Bunun adı 'öz savunma timi' olur yada başka bir şey olur onu ben bilemem. Ama şöyle bir şey var kadınlar başlarına bir şey geleceğini biliyorlar ve bildikleri zamanda bunun için çevrelerindeki insanlara yardım masajları gönderiyorlar. Genelde bu durum ailenin içerisinde yaşanıyor" ifadelerini kullandı. Nükhet, şiddete uğrayan kadınların tedirgin olduklarını belirterek, bir şekilde en yakınındaki arkadaşına, annesine, komşusuna anlattığının, karakola gittiğinin hiçbir şey yapamazsa günlüğüne yazdığının altını çizerek, kadınların geleceği görme hali üzerinden kadın örgütlenmesinin mümkün olacağına dikkat çekti.

'Pompalanan erkeklik üzerinden şiddet uygulanıyor'

Nükhet, kadınların erkeklere "siz erkek olduğunuz için kadınlara şiddet uyguluyorsunuz" diyerek mücadele etmesi gerektiğini belirtti. Nükhet sözlerine şöyle devam etti: "Erkekler de bu toplumda denetim altındalar onların üzerindeki erk baskı da çok fazla. Sürekli erkeklik pompalanıyor ve dışarıda eziliyor, iktidar tarafından eziliyor, askerde iyi bir asker olması söyleniyor, orada eziliyor. Ancak erkek tüm bu sistematik erkeklik pompalamasının altında eziliyor, yeri geliyor patron azarlıyor, sokakta dayak yiyor, ona biçilen role uygun davranmaya çalışırken bu rolün de altında kalıyor. Erkekler bu pompalanan 'erkeklik' üzerinden davranışlarını şekillendiriyor. Erkek tüm bu sistematik erkeklik pompalaması ile eve geliyor. Para kazanmadığı ya da ailenin ihtiyaçlarını karşılamadığı için kadın tarafından erkekliğine beklediği 'saygı'yı görmüyor. Saygıyı göremeyince şiddeti kadına yöneltiyor."

Nükhet son olarak tüm bu sistematik erkeklik politikalarına karşı feminist politika yapmanın önemli olduğunu vurguladı.

(mg)