Newroz Dijwar/JINHA

SİLÊMANÎ - Federal Kürdistan Bölgesinde oluşturulacak yeni anayasayı değerlendiren genç kadınlar, erkek renginde bir anayasaya izin vermeyeceklerini belirterek şu taleplerde bulundu: "Yeni anayasa için belirlenen 21 kişilik komisyona kadınlar eşit temsiliyet kotasıyla katılmalı, kadınların toplumsal hakları güvenceye alınmalı, kadınlara iş imkanı sağlanmalı, çocuk yaşta evlilikler yasaklanmalı ve buna uymayanlar cezalandırılmalı."

Federal Kürdistan Bölgesi'nde bir süredir gündemde yer alan yeni Anayasa tartışmaları devam ediyor. Yeni anayasayı değerlendiren Süleymaniyeli genç kadınlar "Oluşacak yeni anayasaya kadınların eli değmeli" dedi. Yeni oluşacak anayasanın eşitlikçi olması gerektiğini dile getiren üniversite öğrencisi Verda Tahir Kadir, kadın haklarının yasalarla güvence altına alınmasını istedi. Verda, "Anayasada kadın ve erkeklerin eşit olmasını istiyorum. Çünkü her iki tarafta aynı toplumda yaşıyor. Bu sefer ki anayasa kadınların haklarını görünür kılmalı, yasallaştırmalı" diye belirtti.

'Yeni anayasada kadınların söz hakkı olmalı'

Verda, Güney Kürdistan'da ilk defa bir anayasanın yazıldığını ve kadınların bu anayasada söz hakkı almasının önemli olduğuna dikkat çekerek konuşmasına şöyle devam etti: "Toplumumuz erkek egemenlikli bir toplum. Bunun her yerde yansımalarını görüyoruz. Kadınlar özgür değil. Ben bir genç kadın olarak toplumda yaşanan sorundan sorumluyum. Her kadın bunun sorumluluğuyla hareket etmeli. Yeni anayasa için görüş sunmalı. Bu bizim görevimizdir." Kadınların bölgede yaşadığı sorunlara da vurgu yapan Verda, "Yeni anayasa kadınların yaşadıkları sorunlara cevap olmalıdır" dedi.

'Kadınlar eşit temsiliyet kotasıyla katılmalı'

Yeni anayasa için belirlenen 21 kişilik komisyona kadınların eşit temsiliyet kotasıyla katılması gerektiğini belirten Luva Mihemed de ülkelerde anayasaların erkekler tarafından yazıldığına dikkat çekti. Luva, "Parlamentomuzun çoğu erkek milletvekillerinden oluşuyor. Ne yazık ki demokratik bir sistemden çok diktatörlükle yürüyen bir ülkemiz var. Öyle bir ülkeyiz ki şu ana kadar bir kadın başkanımız olmamış. Eğer kadınlar bu anayasayı yazarlarsa inanıyorum ki demokratik ve eşit bir yaşam olur" diye kaydetti.

'Kadınları ötekileştiren, sömüren yasalar çıkarılmamalı'

Luva, kadınları ötekileştiren, sömüren yasaların çıkartılmaması gerektiğine vurgu yaparak, kadınları anayasanın yazılımında söz hakkı almaya çağırdı. Erkek renginde bir anayasanın yazılmasına izin vermeyeceklerini söyleyen Luva, "Eğer bana deseler ki bir anayasa yaz ben her şeyden önce eşitlikçi, demokratik bir anayasa yapardım. Kadınların haklarını, özgürlüğünü güvenceye alırdım. Erkeklerin de haklarını yemezdim. Kadın ticareti ve kadınları katledenleri cezalandırırdım. Kadınlar için iş imkânları sağlardım. İş haklarını güvenceye alırdım" diye konuştu.

'Kadınlar güçlü olursa kimse önlerini tutamaz'

Anayasada yer alması gereken en önemli yasanın eşitlik ilkesi olduğunu dile getiren Lava Vahid ise "Ben de her şeyden önce kadın ve erkeklerin eşit olduğu bir anayasa istiyorum. Bu anayasa kadınlarında erkelerle eşit olduğunu topluma göstermeli. Kürdistan da değişimde kadınların erkeklerden çok da rolü var. Yeni oluşacak anayasanın da öncülüğünü kadınlar yapmalı. Komisyonun yarısı kadın olmalı. Eğer biz kadınlar kendi irademizle, hareket edersek kimse kadınların önünü tutamaz" dedi.

Üniversite öğrencileri olan Hiro Abdurahman, Hinar Kemal, Suma Rizgar ve Lana Abdulah da yeni oluşacak anayasada kadınların toplumsal haklarını güvence altına alınmasını istediler. Yeni anayasada kadınlara iş imkanının sağlanması gerektiğini belirten kadınlar, çocuk yaşta evliliklerin yasaklanmasını, buna uymayanların cezalandırılmasını talep etti.

(mg)