Zeynep Akın/JINHA

ÊLIH - Batman'da alternatif iş olanakları olmadığı için tekstillerde ağır koşullar altında çalışmak zorunda kalan kadınlar, yetkililere 'tekstilleri denetleyin' çağrısında bulundu.

Yatırım adı altında Batman'da açılan tekstiller, kadın ve çocukların sömürü alanı haline gelmiş durumda. Tekstillerde çalışan kadınlar çalışma koşullarından kaynaklı zor günler yaşarken, alternatif iş olanaklarının olmamasından kaynaklı tekstillerde çalışmak zorunda olduklarını belirtti. 11 yıldır Batman'da bir tekstilde çalışan Tuba Sevim, "Maaşlarımız çok düşük ve koşullar da çok kötü. Günlük 10 saatin üzerinde çalışıyoruz bunun üzerine maşalar çok az olmasına rağmen zamanında verilmiyor. İşe aldıklarında ilk ay sigorta yatırılacak deniyor ama aradan 5-6 ay geçince yatırılmaya başlanıyor. Normalde tatil günü olan cumartesi günleri de diğer günler gibi çalışıyoruz. Yetkililer ve firmadan denetlemeye geldiklerinde bizi cumartesi günü çalışmıyor gibi gösteriyorlar, bu ekstradan gün için de ek ücret vermiyorlar" dedi.

'İnsanları makine gibi görüyorlar'

Küçük çocukların bile tekstillerde çalıştırıldığını ifade eden Tuba, "En önemlisi de çok küçük yaşta çocuklar çalıştırılıyor. Batıda yine az da olsa denetim oluyor burada olmadığı için çocuklar çok fazla çalıştırılıyor. 12-13 yaşında çalışan çocuklar var ve bunların sayısı az değil" diye konuştu. Birçok tekstilde maaş verilmediğini büyük tartışmalar sonucu aldıklarını ve yine eksik aldıklarını ifade eden Tuba, "Bazı tekstillerde aylarca maaş verilmiyor, çok büyük tartışmalar sonrası maaşlar alınıyor ve bu da genel de eksik veriliyor. Patronlar ve eline yetki verilen ustabaşı olanlar elemanları eziyorlar. İnsanları makine olarak görüyorlar en ufak bir hatada bir dakikalık zaman kaybında bağırıp çağırıyorlar. İş başlangıcından bitimine kadar daima gözleri üzerimizde bu yüzden rahat çalışamıyoruz, kafamızı sağa sola bile çeviremiyoruz" diyerek yaşadıkları koşulları anlattı.

'Kadınlar erkeklere göre daha çok eziliyor'

Tekstilde isteyerek çalışmadığını söyleyen Tuba, kadınların erkeklere göre daha fazla ezildiğini dile getirdi. Kadınlar için tek alternatifin tekstil olduğunu bildiklerinden kadınlara daha çok baskı uyguladıklarının altını çizen Tuba, "Batman'da erkeklerden çok kadınlar çalışıyor. Kadınlar tekstiller yokken, pamuğa, tütüne, fındığa giderdi şimdi ise sözde yatırım adı altında açtıkları tekstillerde çalışıyorlar. Erkekleri çok fazla ezemiyorlar, kadınlar tekstilde mecbur olarak çalıştığı için istediklerini söyleyip yaptırıyorlar. Erkekler o ortamı kaldıramadığında işten ayrılabiliyor ama kadınlar mecbur olduğundan katlanmak zorunda kalıyor. Bu yüzden kadınlar üzerindeki baskı çok fazla. Kadınlar için imkanlar yok kadınlar çalışmaya karar verince akla tekstil geliyor" şeklinde konuştu.

Yetkililere çağrı

Farklı tekstillerde çalışan kadınlarla tekstil sorunlarını konuştuğumuzda iş arasında lavaboların yasaklandığını hatta lavabo kapılarının kilitlendiğini ifade ettiler. Tuba bu konu ile ilgili şunları anlattı: "Lavabo ihtiyacımızı bile gideremiyoruz, bakışlar altında lavaboya gidiyoruz ve kaç dakika kaldık diye hesap yapıyorlar. Kesinlikle telefon yasak çok acil bir görüşme yapılacaksa izin alınıp kısacık konuşabiliyorsun. Sürekli aynı parçalar çalıyor, kulaklığını alıp da müzik dinleyemiyorsun. Önündeki makinede oturup seni ayarlayacaklar, ayarlanmış robot gibi çalışacaksın. Bize belirli bir sayı veriyorlar ve sen onu çıkartmak zorundasın kesinlikle onun altına inmeyeceksin. Buradan yetkililere sesleniyorum; tekstil işçilerinin seslerini duysunlar. 'İş imkanı sağlandı' diyorlar ama bu imkanlar nasıl, hangi koşullarda sağlanıyor görsünler artık. Tekstillerde işçi hakları yok, işçiler köle gibi çalıştırılıyor, gereğinin yapılması gerekiyor."

Yaklaşık 16 yıldır tekstilde çalışan Hasibe Bozkurt ise çalışma koşullarının zorluklarından bahsederek, bu konuda yetkililerin tekstilleri denetlemesini istedi.

(mg)