Cizre direnişinin 9 günlük kronolojisi
14:53
JINHA
HABER MERKEZİ - Cizre 4 Eylül'den itibaren asker, polis ve özel harekat timlerinin ablukasına alındı ve 9 günlük ablukaya karşı tarihi bir direnişe ev sahipliği yaptı. 5 çocuk 24 sivilin katledildiği Cizre'de keskin nişancılar, bombalar, uçaksavarlar, bomba atarlarla saldırıya maruz kalan halk, elektrik, su, ekmek, gıda olmadan, iletişimi tamamen kopuk şekilde direndi. 35 günlük bebek Muhammed'den ekmek almaya giderken vurulan 75 yaşındaki Mehmet Erdoğan'a devlet kurşunlarının hedef olan Cizre'nin 9 günlük kronolojisini çıkardık.
Asker, polis ve özel harekat timlerinin abluka altına aldığı Şırnak'ın Cizre ilçesinde 4 Eylül'de ilan edilen sokağa çıkma yasağı 9 gün sürdü. İlçede 9 günde 5'i çocuk olmak üzere 20'nin üzerine yurttaş yaşamını yitirdi. Yaşamını yitirenler arasında Mehmet Emin Levent, Sait Çağdavul, Osman Çağlı, Maşallah Edin, Cemile Çağırga, Meryem Süme, Özgür Taşkın, Eşref Erdin, Bahattin Sevinik, Suphi Saral, Sait Naici, Bünyamin İrci, Şahin Açık, Mehmet Erdoğan bulunuyor. Sokağa çıkma yasağı ilan edilmeden önce abluka altına alınan Cizre'de yüksek binalara keskin nişancılar yerleştirildi, halka rast gele ateş açıldı. 27 Ağustos günü, 7 yaşındaki Baran Çağlı, 10 yaşındaki Emin Yanaş, 28 yaşındaki Mesut Sanrı ve sağlık çalışanı Eyüp Ergin katledildi.
4 EYLÜL
*Sevkiyat ve saldırılar devam ederken 4 Eylül günü Şırnak Valiliği tarafından "sokağa çıkma yasağı" ilan edildi, katliam ve saldırılar o akşam yeniden başladı. Sokağa çıkma yasağından hemen önce aynı gün HDP 11 Eylül'deki grup toplantısını Cizre'de yapacağını, bölgede incelemeler yapacağını duyurmuştu. Akşam 20.00'da başlayan yasakla birlikte özellikle Nur, Cudi, Sur, Yafes mahalleleri başta olmak üzere zırhlı araçlarla mahallelere giren caddelerde durarak yurttaşların hareket etmesine dahi engel olundu.
*İlçede silah ve patlama seslerinin gelmeye başladı. Tanklar ve zırhlı araçlarla ablukaya alan ve mahalle girişlerini zırhlı araçlarla kapatan asker, polis ve özel harekat timlerinin mahalleleri yaylım ateşine tuttu. Nur, Cudi, Sur ve Yafes mahallelerine zırhlı araçlarla girmeye çalışan özel harekat timleri ve polisler, sokağa çıkma yasağını protesto eden yurttaşlara ateş açtı Aşk tepesinde ise zırhlı araçlarla birlikte keskin nişancıların konuşlandırıldı. kKadınların zılgıt sesleri kurşun seslerini bastırmaya başladı, halk sokaklarda yasağı protesto etti.
*HDP ise iletişimin kesildiği ilçede yaşanacak katliamı önlemek üzere Cizre'ye heyet gönderdi. Heyette HDP'nin Diyarbakır Milletvekilleri Nursel Aydoğan ve Sibel Yiğitalp, Gaziantep Milletvekili Mahmut Toğrul, Şırnak Milletvekilleri Aycan İrmez ve Leyla Birlik ile birlikte DBP Diyarbakır İl Eşbaşkanı Ali Şimşek ve DBP ve HDP'li yöneticiler yer aldı.
5 EYLÜL
*Mahallelerde ağır silahlarla sabaha kadar tarandı. Nur Mahallesi Botaş Caddesi üzerinde polisin zırhlı araçtan bomba atarlı silahla saldırısında 1'i ağır olmak üzere 3 yurttaş yaralandı. Valilik, ilçeye giriş çıkışları da kapatarak HDP'nin bölgeye gönderdiği heyetin de ilçeye girişini engelledi. Sabah saatlerinde HDP heyeti ile askerler arasında yaşanan tartışma sonrası heyet üyelerinden Şırnak Milletvekilleri Aycan İrmez ve Leyla Birlik ile birlikte Antep Milletvekili Mahmut Toğrul'unda aralarında bulunduğu çok sayıda kişi askerlerin kurduğu barikatları aşarak Cizre'ye doğru yürüyüşe geçti.
*Cizrelilerin sesini bütün dünya dün akşam saatlerinden bu yana sosyal medyadan ve özgür basından takip etti. Geçen sürede ana medyanın büyük bir bölümü sokağa çıkma yasağı haberi dışında haber geçmedi.
1 çocuk katledildi
*Sabaha karşı Nur Mahallesi'ne yoğun şekilde saldırılar gerçekleşirken, keskin nişancılar ağır silahlarla mahalleyi taradı. Nur Mahallesi'nde sabah saatlerinde doğru bir yurttaş yaşamını yitirirken, bir çocuğun daha yaşamını yitirdiği belirtildi. Silah seslerinin kesilmediği Nur Mahallesi'nde ambulansların mahalleye girmesinin engellendi, yurttaşlar hastaneye götürülemedi.
*Aşk Tepesi'ne konuşlandırılan keskin nişancıların ateş açması sonucu Nur Mahallesi'nde bir çocuk ayağından yaralandı. Keskin nişancıların hedefinde olan mahallede yaralanan 15 yaşındaki H.B. güvenlik nedeniyle hastaneye götürülemediği için yurttaşlar tarafından tedavi edildi. Polislerin rastgele ateş açması sonucunda yaralanan 4 yurttaş Şırnak Devlet Hastanesi'ne getirildi. Yaralı yurttaşların ikisinin ambulans diğer ikisinin ise kendi imkanları ile getirildiği belirtildi. Hastaneye kaldırılanların isimleri şöyle: B.İ. (16), Umran Asrak (18), Zinet Dirican (30) ve Meryem İşcen (40)
*HDP, ikinci bir heyeti Cizre'ye gönderdi. Urfa milletvekilleri Leyla Güven, Ziya Çalışkan, Batman Milletvekili Ayşe Acar Başaran ve Mardin milletvekili Mehmet Ali Aslan yer aldı. Heyetin ilçeye girişine izin verilmedi.
6 EYLÜL
*HDP'nin incelemelerde bulunmak üzere ilçeye gönderdiği aralarında Mardin Milletvekili Mehmet Ali Aslan, Batman Milletvekili Ayşe Acar Başaran ve Urfa Milletvekili Leyla Güven'in de bulunduğu ikinci heyet, polis ve asker engelini aştı. Polis ve asker engelini önce oturma eylemiyle protesto eden heyet, daha sonra kırsal yollardan yürüyerek ilçe merkezine ulaştı. Heyet, daha önce ilçeye giden HDP milletvekilleri Nursel Aydoğan, Sibel Yiğitalp, Mahmut Toğrul, Aycan İrmez ve Leyla Birlik'in de aralarında bulunduğu ilk heyetle birlikte incelemelere başladı.
*Nur Mahallesi'nde akşam rahatsızlanan Muhammed Tahir Yaramış isimli 35 günlük bebek, polislerin mahalleye ambulansın girmesini engellediği için 6 Eylül gecesi saat 03.00 sularında yaşamını yitirdi. Minik Muhammed'in cenazesi, polislerce katledilen Sait Çağdavul'un (19) cenazesinin kaldırıldığı mahalledeki bir camideki teneşir taşında yan yana bekletildi. Mehmet Emin Levent (21) ve yaşanan patlamalar nedeniyle kalp krizi geçirerek yaşamını yitiren Hacı Ata Borçin (70) ve Xetban Bülbül (65) isimli yurttaşların cenazeleri de defnedilmedi.
*Polis, İdil Caddesi, Aşk Tepesi, Botaş Caddesi, Yafes Caddesi ve Dörtyol civarından kurşun yağmuruna tuttu halk ise keskin nişancıların görebileceği sokak ve cadde başlarını perde ve brandalarla kapattı.
13 yaşındaki Cemile katledildi
Cudi Mahallesi'nin tepelerine yerleştirilen zırhlı araçlardan polisin açtığı ateş sonucu 13 yaşındaki Cemile Çağırga yaşamını yitirdi.
Nur Mahallesi askeri paletli tanklarla bombalanmaya başladı. Aynı zamanda mahalleye Cizre Tank Taburu'ndan da ateş açıldı. 3 evin içinde yaşayan yurttaşlarla ateşe verildiği mahallede yurttaşların yangına müdahale etmesine keskin nişancılar izin verilmedi. Yangını söndürmeye giden bir çok yurttaş ise keskin nişancılar tarafından vuruldu.
7 EYLÜL
*Evlerinden ekmek almaya çıkan 3 çocuk zırhlı araçlarca tarandı. Çocuklardan Murat Babayiğit (9), HDP milletvekillerinin aradığı ambulansla Cizre Devlet Hastanesi'ne kaldırılırken, Botan İmrağ ve ismi öğrenilemeyen bir çocuk evlere götürüldü.
*Şırnak-Cizre yolu üzerinde bulunan Konutlar, Kurtuluş ve İsa Ağa köylerinden Cizre'ye doğru yürüyüşe geçen halka polis gerçek mermilerle saldırarak izin vermedi.
Karanlığın çökmesiyle Nur Mahallesi'ne yönelik saldırılar şiddetlendi. Mahalleyi zırhlı araçlar ile ablukaya alan asker, polis ve özel harekat timleri, doçka, A4 otomatik silah ve uçaksavarla dört koldan evlere yönelik saldırıda bulundu.
*Nur Mahallesi'nde polislerce katledilen Sait Çağdavul ve polisin ambulansı engellediği için yaşamını yitiren 35 günlük bebek Muhammed Tahir Yaramış, yine keskin nişancılar tarafından vurularak katledilen Osman Çağıl (18) ile Cemile Çağırga'nın (13) cenazeleri otopsi için Şırnak Devlet Hastanesi morguna kaldırıldı.
Saat 18.00 sularında keskin nişancılar tarafından karnından vurularak ağır yaralanan 13 yaşındaki Ö.M. de Şırnak Devlet Hastanesi'ne kaldırıldı.
*Alibey Mahallesi'nde bir akrabasının taziyesine giden Mesut Demir adlı yurttaşı vurdu. Omzundan yaralanan Mesut Demir'i yurttaşlar hastaneye kaldırdı.
8 EYLÜL
*Cizre'nin polis ve asker kuşatmasına alınmasının 5'ncü günüde direnişi sürdürürken, 7 kişinin katledildiği ilçede sabah saatlerinden itibaren polis telsizlerinden "Teslim olun" anonsları yapıldı.
İdil Caddesi üzerinden Nur Mahallesi'ne bomba atarlarla bomba atılmaya başlandı. Bombalar mahalledeki birçok eve isabet ederek evleri yıktı. Çok sayıda yurttaş bombardıman nedeniyle yaralandı. Öte yandan yaşanan bombardıman nedeniyle Cudi Mahallesi'nden Nur Mahallesi'ne geçmek isteyen HDP milletvekilleri Faysal Sarıyıldız, Ferhat Encü ile yurttaşlar Dörtyol civarına konuşlanan zırhlı araçlarca tarandı.
*Diyarbakır, Mardin, Van, Batman ve Siirt KESK ve DİSK yöneticileri ile üyelerinden oluşan yüzlerce sendikacının polis engeli ile karşılaşmalarının ardından karayolunda seyreden diğer araçların da geçişlerine izin verilmemeye başlandı. Zırhlı araçlarla yolu kesen polisler, geçişlere izin verilmedi.
*80 yaşındaki İbrahim Çiçek rahatsızlanması üzerine ailesi ve yakınları tarafından hastaneye kaldırılmak istendi. Ancak çağrılan ambulansın mahalleye girişine yine polislerce izin verilmemesi üzerine yaşlı adam uzun süre ambulans beklemek zorunda kaldığı sokak ortasında can verdi.
*Nur Mahallesi üzerinde bulunan Ersin Sokak'ta polisin açtığı ateş sonucu yanan ev ve araçlara müdahaleye giden itfaiye ekibine, keskin nişancılar saldırdı.
Korku ve stresten dolayı felç geçiren 55-60 yaşlarındaki Zeynep Kaçar'ı almak için gelen ambulansa izin verilmedi. Hayriye Kalkan adlı kadının kanamalı doğum yaptığı ve acil olarak ambulansa ihtiyaç olmasına rağmen hastaneye götürülemedi.
*Cudi Mahallesi'ndeki binlerce kişi Nur Mahallesi'ne destek vermek ve direnişi yükseltmek amacıyla yürümeye başladı. Asker, polis, özel harekat timleri, keskin nişancılar halkı taradı. Çok sayıda yaralı olduğu belirtilirken, izdiham yaşandı.
*Nur Mahallesi'ne bomba atar atıldı. Saldırıda Güneş Sansak isimli kadın yaralandı. Ambulans girişlerine ve hastaneye gidişlere 5 gündür hiçbir şekilde izin verilmeyen ilçede yurttaşlar yaralıları kendi imkanlarıyla tedavi etmeye çalıştı.
9 EYLÜL
*Şırnak'tan yüzlerce araçlık konvoy Cizre'ye doğru yola çıktı. Konvoy askeri kontrol noktasında durdurulurken, halk bekleyişini sürdürdüğü esnada askerler gerçek mermi ve gaz bombalarıyla müdahale etti.
Meryem Süme katledildi
*Yafes Mahallesi tarandı. Mahalleyi abluka altına alan polisler zırhlı araçlarla mahalleyi ateş altında tuttu. Çevre Yolu üzerinde konuşlanan zırhlı araçların açtığı ateş sonucu evinin önünde oturan Meryem Süme (53) karnına isabet eden kurşunla yaralandı. Meryem Süme iç kanama nedeniyle yaşamını yitirdi.
*Asker ve polis ablukasında olan bugüne kadar Cizre'de 10 yurttaş katledildi. 3 yaşındaki Cemile'nin annesinin cansız bedeninin dondurucuda sakladığı gibi, Meryem Süme'nin cenazesi de dondurulmuş pet şişelerle korunmaya çalışıldı.
*Cudi Mahallesi'nde Mülkiye Taşkın (45) isimli kadının taburdan açılan ateş sonucu yaralandığını belirtti.
*Diyarbakır'dan yola çıkan HDP Eş Genel Başkanı Selahattin Demirtaş, Kalkınma Bakanı Müslüm Doğan, Avrupa Birliği (AB) Bakanı Ali Haydar Konca milletvekilleri, sivil toplum örgütü temsilcileri ve yurttaşlarında bulunduğu yüzlerce kişinin yolu Midyat çıkışında asker ve polis tarafından kesildi.
*Cizre halkının direnişine destek vermek ve HDP'nin bugün Cizre'de yapacağı grup toplantısına katılmak üzere yüzlerce kişi Silopi, Batman ve Siirt'ten Cizre'ye doğru yolla çıktı. Silopi ilçe merkezinin çıkışında TOMA ve akrep tipi zırhlı araçlarla barikat kuran polis, araçları durdurarak halkın geçişine izin vermedi. Yurttaşlara polis tazyikli su ve gaz bombaları ile müdahale etti.
İdil'e 15 kilometre kala askerler tarafından kesilmesinin ardından, konvoylarla İdil'e gidildi. Heyetin önü defalarca asker ve polisler tarafından "güvenliğinizi sağlayamayız" gerekçesiyle kesildi.
*Yafes Mahallesi'nde sabah saat 05.00 sularında polis kurşunu ile Özgür Taşkın (20) ağır yaralandı. HDP milletvekillerinin defalarca çağırmasına rağmen ambulansın mahalleye girişine izin verilmedi. Yaralı bir şekilde bekleyen Özgür Taşkın kan kaybından saat 8.30 sularında kan kaybından yaşamını yitirdi. Aynı mahallede ismi öğrenilemeyen 2 gencin daha polis kurşunuyla yaralandığı belirtilirken, yaralılar ve yaşamını yitiren yurttaşlar halen bekletiliyor. 4 Eylül'de Cizre'ye yönelik başlayan saldırılarda Özgür'le birlikte 10 sivil katledilmiş oldu.
*En ağır bombardıman başladı çok sayıda kişi yaşamını yitirdi
*Geceye doğru 23.00 sıralarında Nur Mahallesi'nde bombardıman başladı. Bombardımana rağmen halk sokaklarda tencere, tava çalarak slogan atarak saldırıları protesto etti. Cudi Mahallesi'nde balkonda duran 9 yaşındaki Devran Burak isimli çocuğun vuruldu. Cudi Mahallesi'nde çok sayıda yaralı olduğu belirtilirken, yaralı yurttaşları bulundukları yerden almak isteyen halka da ateş açıldı. Obüs olduğu ifade edilen bombalamalar nedeniyle ölümler yaşandı. Aşkın Sokak 23 numaralı Abdulkerim Edin'in evine bomba düştü. Gazeteciler ve milletvekilleri bugüne kadarki en ağır saldırıların yapıldığını, büyük bir katliamın yaşanmasının an meselesi olduğunu söyledi. Cudi Mahallesi'nde 2 kadının katledildi, 3 sivil yaralandı. Tüm bunlara rağmen halk dışarıda "Biji Serok Apo" sloganları atı.
*Cizre'de Yasef ve Sur mahallelerinde de aynı şekilde bombardıman ve saldırılar devam etti. Öte yandan polislerin halka "Bu gece son geceniz" tehdidinde bulunduğu belirtildi.
10 EYLÜL
* 7 günü dolduran abluka ve sokağa çıkma yasağının sürdüğü Cizre'de dün gece ağır silahlarla mahallere saldırına asker ve polisin katlettiklerinden 6'sının kimlikleri belirlendi. Alınan bilgilere göre son 24 saat içinde Cizre'de katledilenlerin isimleri şöyle: Saldırılarda Maşallah Edin, Zeynep Taşkın, Eşref Aydın, Sait Naici, Sürme Karane, Sait Eşref Erden yaşamını yitirdi. Ağır yaralananlar arasında ise ismi öğrenilen Ayşe Edin ve Ekrem Dayan'la birlikte bir yaşındaki Berxwedan Taşkın'da bulunuyor.
*Katledilen Zeynep Taşkın'ın evlerin taranması sırasında kendini henüz bir yaşındaki çocuğu Berxwedan Taşkın'ın üzerine attığı ve çocuğunun hayatını kurtarırken yaşamını yitirdiği öğrenildi. 1 yaşındaki Berxwedan ise annesinin katledildiği saldırıda kolundan ve bacağından yaralandı.
*İdil'e giden HDP heyeti sabaha karşı 04.30'da Cizre'ye acil hareket etti. İdil çıkışında polisler tarafından durduruldu. Bölgenin birçok yerinden ise ilçe halkına destek vermek amacıyla yürüyüşler gerçekleştirildi. Şırnak'ın İdil ilçesinden de yürümek isteyen halka polis müdahalede bulundu. İdil çıkışında durdurulan halk polislerin sert müdahalesiyle karşılaştı.
*Cizre'deki direnişe destek vermek için Güney Kürdistan'ın Zaxo kentinde bir haftadan fazla süredir bekletilen TIR şoförleri sınıra doğru yürüyüşe geçti. Kotite köyü yakınındaki sınırdan geçmeye çalışırken, Türk askerlerinin açtığı ateş altında kaldı. Saldırıda 1 şoför yaşamını yitirdi, 6 şoför yaralandı.
*Şırnak merkez ve Silopi'den yola çıkan binlerce yurttaş iki günlük yürüyüşün ardından Cizre'ye ulaştı. Polis ve askerlerin saldırı ve engellerine rağmen ilçeye ulaşan yurttaşlar, Cizre'nin Konak Mahallesi'nde büyük bir coşkuyla karşılandı. Karşılamanın ardından binlerce yurttaş, önde kadınlar beyaz tülbent kaldırarak yürüyüşe geçti. Yürüyüşün başlaması ile çok sayıda zırhlı araçla mahalleye gelen özel harekat timleri gaz bombaları ve tazyikli su ile saldırdı.
*Cizre Belediyesi Eşbaşkanı Leyla İmret hakkında yabancı bir haber sitesine yaptığı söyleşi gerekçe gösterilerek, ''Halkı Türkiye Cumhuriyeti Hükümetine karşı silahlı isyana tahrik" ve "örgütün propagandasını yapmak'' iddiasıyla soruşturma başlatıldı.
*Cudi ve Nur mahallelerinde toplanırken, mahallelere yönelik top atışları yapılmaya başlandı. Cizre'nin Özkan Caddesi'ne de tepeye konumlanan askerler tarafından top atışları yapıldı. Bombardıman nedeniyle kimi evlerde yangın çıktı.
11 EYLÜL
*Polis saldırısı sırasında, kasığına kurşun isabet eden Mehmet Emin Şenel (16) isimli çocuk, yaralandı. Şenel'in Şırnak Devlet Hastanesi'ne kaldırıldığı belirtildi. Keskin nişancılar tarafından başından vurularak yaralanan Selman Ağar (10) isimli çocuk, yaşamın Nur Mahallesi'nde bulunan bir eve polislerce baskın düzenlendi. Yapılan baskında baba Yusuf Ecer ve oğlu Ramazan Ecer ile akrabaları olan Fatih ve Hasan Ecer, evde yapılan aramaların ardından polislerce gözaltına alındı. Ev baskınında aile fertleri polislerce darp da edildi. Gözaltına alınan aile fertlerinin nereye götürüldükleri ise bilinmiyor.
*Cizre Belediye Eşbaşkanı Leyla İmret görevden alındı. İmret'in İçişleri Bakanlığı'nca görevden alındığı bildirildi.
*Mezopotamya Hukukçular Derneği ve Özgürlükçü Hukukçular Derneği'ne üye 300'e yakın avukat, polis ablukası altında olan ve günlerdir devlet terörünün yaşandığı Şırnak'ın Cizre ilçesine gitmek için Diyarbakır'dan hareket etti. Midyat'a ulaşan avukatlar, Midyat'ın çıkışında polis ve asker tarafından engellendi. Cizre'ye giriş yasağı olduğu gerekçesi ile engellenen avukatlar ile yetkililer bir süregörüştü. Avukatların geçişine izin verilmemesi üzerine avukatlar, yolda oturma eylemi başlatarak durumu protesto etti.
12 EYLÜL
*Sabah 07.00 itibariyle sokağa çıkma yasağı kaldırıldı. İlk heyetler Cizre'ye girdi. Aralarında HDP Eş Genel Başkanı Figen Yüksekdağ, HDP'li vekiller, DTK, KJA ve STÖ temsilcileri, insan hakları savunucuları ve bölge baro başkanlarının da bulunduğu ilk heyetler Cizre'ye konvoy halinde girdi.
*Yasağın kalkmasıyla yaşatılanlar da açığa çıkmaya başladı. Ekmek bulmak için sokağa çıkan 75 yaşında ve 5 çocuk babası Mehmet Erdoğan, polislerin açtığı ateşle kafasından vurularak katledildi. Mehmet Erdoğan'ın cenazesi halen vurulduğu sokak ortasında bekledi. Nur Mahallesi'nde 70 yaşındaki Şahin Açık isimli yurttaşın da gece boyunca devam eden saldırılar esnasında kalp krizi geçirerek can verdiği öğrenildi.
*Cizre'de 9 gün boyunca katliam üstüne katliam yapan İçişleri Bakanlığı tarafından özel görevlendirilen çoğunluğu keskin nişancılardan oluşan özel harekat timleri, ilçede sıkıyönetimin kalkmasıyla birlikte alelacele uçaklarla gizlice geldikleri yerlere geri gönderildiler.
*Sokağa çıkma yasağının kalkmasıyla birlikte Cudi, Yasef ve Nur mahallerinde yüzlerce yurttaş sokaklara çıktı. Ancak halka yönelik saldırılarda bulunan özel hareket timleri ve polislerin kentten ayrılırken arkalarında bıraktıkları bomba atar mermileri bir faciaya yol açtı. Yasağın kalması ile birlikte yurttaşların akın ettiği saldırıların en yoğun yaşandığı Nur Mahallesi'nde yaşadıkları zulmü basın mensuplarına aktardıkları sırada bir patlama yaşandı. Hemen yere yığılan kanlar içerisindeki çocuğun yardımına koşan yurttaşlardan biri, isminin Yusuf Şık (12) olduğu öğrenilen çocuğu kucağına alarak hemen bindirdikleri araçla Cizre Devlet Hastanesi'ne kaldırdı.
(gc)

