JINHA

AMED – Eşbaşkanlık sistemiyle tarih yazan Kürt kadınları, 30 Mart 2014 tarihinde yapılacak yerel yönetim seçimlerine ilişkin tüm il ve ilçe belediye başkan adaylarını ve eşbaşkanlarını açıkladı. Partisinin Diyarbakır Büyükşehir Belediye Başbakan adayı seçilen BDP Eş Genel Başkanı Gültan Kışanak, basın toplantısında yaptığı konuşmada, “Biz adaylar olarak arkamızda çok güçlü bir kadın hareketi olduğunun farkındayız. Burada bir kadın özgürlüğünden söz ediyorsak bunun nedeni Demokratik Özgür Kadın Hareketi’nin özverili çalışmasından dolayı olduğundandır. Kimseyi mahcup etmeyeceğiz” dedi.

Demokratik Özgür Kadın Hareketi (DÖKH) 30 Mart 2014 tarihinde gerçekleşecek olan yerel yönetim seçimlerine ilişkin tüm il ve ilçelerin kadın belediye başkanları ve eş başkanlarını açıkladı. BDP Diyarbakır İl Örgütü binası Vedat Aydın Konferans Salonu’nda düzenlenen basın toplantısına BDP Eş Genel Başkanı Gültan Kışanak, BDP Batman Milletvekili Ayla Akat Ata, Nusaybin Belediye Başkanı Ayşe Gökkan, BDP Diyarbakır Milletvekili Nursel Aydoğan, Demokratik Özgür Kadın Hareketi (DÖKH) Sözcüsü Fatma Kaşan, BDP Kadın Meclisi Sözcüsü Pelin Yılmaz, Yerel Yönetimler Sözcüsü Kibreye Evren ve çok sayıda kadın katıldı. Birçok kadının rengarenk ulusal kıyafetleriyle katılım gösterdiği salonda, “Özgür kadın yönetimiyle, özgür kimliğe”, “Özgür kadınla demokratik kimliğe”, “Jiyana azad Kürdistana azad” pankartları ve Paris’te katledilen 3 kadın siyasetçi Sakine Cansız, Fidan Doğan, Leyla Şaylemez’in resimlerinin yanı sıra PKK saflarında yer alan ve yaşamını yitiren Zeynep Kınacı (Zilan), Gülnaz Karataş’ın (Beritan)posterleri asıldı. Salonda ayrıca PKK Lideri Abdullah Öcalan ile Sakine Cansız’ın fotoğrafı dikkat çekti.

‘Eşine zor rastlanır bir Önderlik gerçekliğine sahibiz’

Divanda ilk olarak konuşan Fatma Kaşan BDP için bir referandum niteliği taşıyan yerel yönetim döneminden geçtiklerine dikkat çekerek, “Kimsesiz ve yalnız olan halk gerçekliğinden, kimseli ve önderliği olan, dünyada ses getiren büyük bir döneme geldik. Kadın olarak kimsesizleşmiş bir cins haline gelmiştik. Fakat ağır bedeller karşısında büyük bir halk ordusuna dönüştük. Kürtler artık kimsesiz değildir. En önemlisi eşine zor rastlanır bir önderlik gerçekliğine sahibiz. Bizim şehitlerimizden başka ve direniş gücümüzden başka hiç kimsemiz yoktur. İyiki yoktur. Kürt özgürlük mücadelesinin yarattığı halk, kadın gerçekliği fedailikle gerçekleşiyor” dedi. Kürtlerin artık kendi kendini yönetme gerçekliğine geldiğine işaret eden Fatma, 3 dönem boyunca yerel yönetim sahasında emek verenler sayesinde BDP olarak büyük ivme kazandıklarını vurguladı.

Kota’dan Eşbaşkanlığa…

Demokratik çözüm sürecinin tehditli ve tuzaklı dönemlerle gerçekleşmesinin istendiğine vurgu yapan Fatma, “Rojava devrimini Kuzey Kürdistan halkı olarak büyük bir devrimle karşılaşıyoruz. Rojava devrimi Önderliğin Demokratik Modernite sahasıdır. Kimse bizi hiçbir şeyle tehdit edemez. Rojava coğrafyası Ortadoğu karanlığı içinde pırıl pırıl bir güneş gibi parıldıyor. Rojava Kuzey Kürdistan devriminin bir teminatıdır. Bu yüzden seçimleri bu eksende yürüteceğiz” şeklinde konuştu. BDP’nin her dönem yeni bir kota sistemiyle ilerlediğine ve şimdi ise kota sisteminden ziyade asbaşkanlık sistemi çalışmasını yürüttüğünün altını çizen Fatma “Şimdi ise 100 kadın adayı açıklayacağız. Çünkü kadın özgürlüğü sağlanmadan toplumun hiçbir alanında özgürlük inşa edemez. Kadına yaklaşım Kürdistan’ın temeline yaklaşımdır. 6 aydır Kürdistan’ın her yerinde eğilim çalışması tespit edildi. Burada ortaya çıkan önemli husus ise tüm erkeklerin kadın adayların daha fazla olması ve eş başkanlık sistemi talebiydi. Bu iki cinsin demokratikleşme konusunda belirli bir ivme kazandığını gösteriyor. Bu seçimler sadece refarandum sürecidir. Kürdistan’ın esas özgürlüğü Başkan Apo’nun İmralı’dan Amed’e gelmesidir. Gerillanın bu topraklara dönmesi ve demokratik siyasetin öznesi olmasıdır. Bu seçim süreci bizim için bir araçtır. Kendini yönetme modeli olarak stratejiktir” ifadesini kaydetti. Fatma, Kürtlerin kendini yönetme konusunda özgürleşeceğini söyledi.

‘Rojava Devrimi Kürt kadınlarının kırmızı çizgisidir’

Fatma’nın ardından DÖKH adına konuşma yapan Pelin Yılmaz, 21’inci yüzyılın Kürt halkının siyasi statüsünün şekillenişine tanıklık edeceği, yeni bir Ortadoğu’ya doğru yol alacağının altını çizerek, radikal demokrasinin Kürdistan devriminin de kadın devrimi olarak yerini alacağını vurguladı. Demokratik uzlaşı kültürüne dayalı, halkların demokratik birliğini esas alan Rojava devriminin 3’ncü çizgi olarak Ortadoğu’da yeni bir yaşamı yeni bir ilişki biçimini başardığını ifade eden Pelin, “Bu nedenle başta Türkiye Devleti olmak üzere Ortadoğu bölgesel iktidar güçleri ve uluslararası hegomonik güçler, bu yeni yaşamı, halk ve kadın devrimini iktidarları ve devletleri karşısında büyük tehdit olarak görmektedirler. Bilinmelidir ki, Rojava devrimi Kürt halkının ve de Kürt kadınlarının kırmızı çizgisidir. Çünkü demokrasi ve özgürlükler her daim ilkesel varoluş gerekçemizdir” dedi.

‘AKP ve cemaat kavgasına barış sürecini kurban etmeyeceğiz’

AKP hükümetinin son olarak tutuklu BDP’li vekillerin tahliye talepleri karşısında gaspçı bir pozisyona düştüğünü öne süren Pelin,  AKP ve cemaat kavgası diye ifadelendirilen kavgaya, çözüm ve barış sürecini kurban etmeyeceklerini vurguladı. Pelin, “Çünkü bu süreç halkların sürecidir. Bu süreç demokrasi iradesini gösterme sürecidir. Bu süreç barış cesaretini gösterme sürecidir. Bu cesareti gösterme sırası AKP hükümetindedir. Çünkü halklar ve kadınlar Demokratik Kurtuluş ve Özgür Yaşamı İnşa Hamlesini her daim sahiplenecek cesareti göstermiştir” ifadesini kaydetti.

‘Kadın özgürlüğü politik bir sorundur’

Kürt kadınların 2014 yerel yönetim seçimlerini Demokratik Kurtuluş ve Özgür Yaşamı İnşa süreci olarak ele aldığını söyleyen Pelin,  Kürt kadınlarının ve Kürt halkının Demokratik Özerklik modelinin  kendi kaderini belirleme ve kendini yönetmesi olduğunu ifade etti. Pelin, “Bizler, kendi adına düşünemeyenlerin kendilerini yönetemeyeceğine inanıyoruz. Kadın özgürlüğü politik bir sorundur. Kadın sorunu özel olanın politik, politik olanın özel olduğunu ifade eden geniş bir alanı işaret eder. Erkek, kadını özel alanı, mülkü ve kölesi yaptığı oranda devleti, iktidarı, sömürgeciliği ve cinsiyetçi toplumu geliştirebilmiştir” dedi. Kürt halkının eşitlikçi siyaset anlayışını sömürme adına AKP hükümeti tarafından “KCK” operasyonlarıyla bastırılmaya çalışıldığına işaret eden Pelin, “Devlet ve AKP hükümeti tarafından 2009, 29 Mart yerel yönetim seçimlerinden hemen sonra KCK operasyonları ile saldırı altına alınmıştır. KCK operasyonları özünde Kürt Özgürlük mücadelesinin yerel yönetim alanında gösterdiği başarıyı ve geliştirdiği demokratik özerklik modelini tasfiye etme amacını taşımaktadır.  5 yıl aralıksız süren siyasi soykırım operasyonlarında başta partimizin yerel yönetim komisyonu olmak üzere belediye başkanlarımız, il genel meclis üyelerimiz, belediye meclis üyelerimiz ve çalışanlarımız hedef alınmış ve tutuklanmıştır. Belediyelerimizi çalışamaz hale getirerek işlevsizleştirmeye çalışan bu politika halkın iradesini gasp etme ve rehin alma uygulamaları ile gayri ahlaki siyasetin kara sayfasını tarihte aralamıştır” şeklinde konuştu.  

‘Kadın özgürleşmeden toplum özgürleşemez!’

“Kapitalist modernite erkek egemen sistemin en krizli sürecini ifade ettiği gibi yapısal olarak da kriz yaşamaktadır” sözleriyle konuşmasını sürdüren Pelin, ekonomik, sosyal, siyasal, kültürel her alanda yaşanan krizin temelinde toplumsal cinsiyetçiliği üreten ve güçlendiren sistem şeklini oluşturduğunu vurguladı. Pelin,  “Kapitalist modernite, toplumsallığa ve kadın özgürlüğüne karşı bir savaş örgütlenmesi olarak gelişmiş ve kadını her alanda metalaştırmıştır. Bu anlamda Kapitalist Modernite’ nin iflas çanlarını, kadınlar çalacaktır. Toplumun köleleştirilmesi nasıl kadının köleleştirilmesiyle gerçekleşmişse, özgürleştirilmesi de ancak kadının özgürlüğüyle mümkün olacaktır. Kadın özgürleşmeden toplum özgürleşemez” sözlerine yer verdi.

‘Örgütlü kadınla demokratik  özerkliğe’

Toplumların doğası gereği, öz yönetimsiz kendi varlıklarını gerçekleştiremeyeceğine işarete eden Pelin, “ Öz yönetimi olmayan toplumlar toplum olmaktan çıkar erkek egemen sistemin zalim çarkları arasında kendi öz gerçekliğine yabancılaşırlar. Bu nedenle yerel yönetimlerimiz tüm plan, proje ve faaliyetleri için Toplumsal Cinsiyet Etki Değerlendirme Raporu (TCEDR) almak zorunda olacaktır. Toplumsal Cinsiyet Etki Değerlendirme Raporu (TCEDR) uygulanması öngörülen hizmetin toplumsal cinsiyet eşitliği açısından etkisini inceleyerek, çalışmanın kadınlar lehine olup olmayacağına karar verecek. TCEDR kentte yaşayan tüm kadınların temsil edileceği kadın kurulların oluşturacağı kurullar tarafından verilecektir” şeklinde konuştu.  

Yeni Demokratik Hamlemiz: Eşbaşkanlık

Özgün ve özerk örgütlenmemizi en küçük yerleşim birimlerinden başlayarak mahalle, mezra, köy, ilçe ve kent düzeyinde kadın meclisleri kurarak yapılandırdıklarını ifade eden Pelin, “Cinsiyet eşitliği mücadelesinin önemli araçlarından biri olan yüzde 40 cinsiyet kotasını tüm politik yapılanmalarda tüzüğe koyarak hayata geçirdik. Kota uygulamasını yönetim mekanizmalarında eşit temsiliyet düzeyine taşıdık ve kadın temsiliyetini eşitlik ilkesi seviyesine yükselttik. Bu mücadelemiz ile Türkiye’nin geleneksel devletli-iktidarlı eril siyasetinde önemli bir gedik açtık ve eş başkanlık tüm partilerde hayata geçirilmek üzere temel bir kadın hakkı olarak kazanıldı. Eşbaşkanlık sisteminin sadece siyasi partilerde değil yerel yönetimlerde uygulanmasını yeni bir mücadele alanı olarak öngörüyoruz. Bu çerçevede bu dönemde tüm belediyelerde eş belediye başkanlığını hayata geçireceğiz” diyerek sözlerini sonlandırdı.

Pelin’in konuşmasının ardından salondaki tüm katılımcılar zılgıt ve alkışlarla ayağa kalkarak “Bijî Serok Apo”, “Şehit namırın” sloganlarını atarak salonda dakikalarca alkış tuttu.

Gültan Kışanak: Kadın devriminin öncüsü Abdullah Öcalan’dır

 Diyarbakır Belediye Başkan Adayı seçilen BDP Eş Genel Başkanı Gültan Kışanak, kürsüye çıkıp tüm adaylar adına konuştu. Gültan, “Eş başkanlık sistemi tarihi bir andır. Bu an için bedel veren tüm mücadeleci arkadaşlarımı, cezaevi yoldaşlarımı ve şehit düşen yoldaşlarımı şükranla anıyorum. Cezaevinde bulunan tüm yoldaşlarımın artık çıkıp devrimde mücadele etmesi için aramızda bulunması için daha çok mücadele edeceğiz. Bu gün gerçekleşen kadın devrimi tüm mücadelesinin bir örneğidir. Burada en çok emeği olan Kürt Halk Önderi Abdullah Öcalan’ın emeği vardır. Abdullah Öcalan 21’nci yüzyılın Önderi olarak Kürt kadınlarının devrimsel yürüyüşünde bizlere yoldaş oldu. Buradan tüm kadınlar olarak bir kez daha mahcup olmadık, devrimimizden asla geri adım atmayacağımızı söylüyoruz” dedi.

‘Arkamızda çok güçlü bir kadın hareketi var’

22 ilde eş başkanlık sistemiyle BDP’nin yola çıktığı dönemde halkın “22 yetmez her yerde eşit temsiliyet” dediğine işaret eden Gültan, halkın eşitliği benimsediğini gördükçe kadın hareketi olarak daha fazla mücadele edeceklerinin sözünü verdiklerini belirtti. BDP’li kadınların daha özgür bir gelecek adına özverili bir çalışma sürecini geride bıraktığına vurgu yapan Gültan, “Biz adaylar olarak arkamızda çok güçlü bir kadın hareketi olduğunun farkındayız. Burada bir kadın özgürlüğünden söz ediyorsak bunun nedeni Demokratik Özgür Kadın Hareketi’nin özverili çalışmasından dolayı olduğundandır” ifadelerini kullandı. Mahalle mahalle çalışma yürütüp aday belirleme sürecinde emeği geçenlerin büyük bir fedakarlıkla çalışmaya katılım gösterdiğini söyleyen Gültan, “Kimseyi mahcup etmeyeceğiz” diyerek, “Jin jiyan Azadi” sloganıyla konuşmasını sonlandırdı.

Gültan ile birlikte tüm salon “Jin jiyan azadi” ve “Jin jiyan Amed” diyerek alkışlarla slogan attı.

BDP’nin halk oylaması sonucunda tüm il ve ilçelerde belirlediği belediye başkan adayları ve eşbaşkan adayları şöyle:

Diyarbakır

Diyarbakır Büyükşehir Belediye Başkan Adayı: Gültan Kışanak, Bağlar Birsen Kaya, Silvan Yüksel Bodakçı, Bismil Cemile Eminoğlu, Eğil Petek Çapanoğlu, Lice Rezzan Zoruğlu, Hazro Güler Doğu.

WAN

Erciş Diba Ermiş Keskin, Özalp Handan Bağcı, Edremit Sevil Çetin, İpekyolu Aygül Bidav,

AĞRI

Diyadin Hazal Aras,

MUŞ

Bulanık Figen Yaşar,  Varto Sabite Ekinci

COLEMERG

Hakkari Merkez: Dilek Hatipoğlu, Yüksekova Ruken Yetişkin,

KARS

Selim Emel Sayın, Sarıkamış Pervin Tombul,

MARDİN

Nusaybin Sara Kaya, Dargeçit Zeynep Sipçik, Mazıdağı Necla Yıldırım, Derik Sabahat Çetinkaya, Yeşilli Nilifer Elik Yılmaz,

MARAŞ

Pazarcık Ayşe Sonzamancı,  

ŞIRNAK

Silopi Emine Akça, Başverimli Rabia Tekas, Uludere Zeynep Üren, Beytüşşebap Seyran Arğan,

DERSİM

Mazgirt Meral Gündoğan

URFA

Karaköprü Gülay Koca

MERSİN

Akdeniz Yüksel Mutlu

Tüm il ve ilçelerdeki Eşbaşkanlar da şöyle sıralandı:

AMED

1-KAYAPINAR: Fatma Erşimet

2-YENİŞEHİR: Ülkü Baytaş

3-SUR: Fatma Işıkbarut

4-ERGANİ: Aygün Taşkın

5-PASUR-KULP: Sadiye Süer Baran

6-ÇINAR: Rukiye Eryılmaz

7-ÇERMİK: Suna Uysal

8-HANİ: YekbunBozarslan

9-DİCLE: Fevziye Arıkan

10-KARAZ-KOCAKÖY: Beritan Elif Kılıç

WAN

11-BÜYÜKŞEHİR: Hatice Çoban

12-TUŞBA: Hatice Günel

13-ELBAK-BAŞKALE: Aynur Tarhan

14-PAYİZAVA-GÜRPINAR: Yıldız Çetin

15-BEYGİRİ-MURADİYE:Safure Güneş

16-WESTAN-GEVAŞ: Gönül Deniz

17-ÇALDIRAN: Suna Atbay

18-SERAV-SARAY: Zilan Aldatmaz

20-ŞAX-ÇATAK: Evin Keve

MARDİN

21-BÜYÜKŞEHİR: Hafize Aymelek

22-QOSER-KIZILTEPE: Leyla Salman

23-ARTUKLU: Leyla Sevin Bozan

24-SAVUR: Gurbet Tekin

25-MİDYAT: Filiz Işık

26-ÖMERLİ: Gülbin Özmen

ŞIRNEX

27-MERKEZ: Özlem Onuklu

28-XEZEX-İDİL: Nevin Oyman

29-BAS-GÜÇLÜKONAK: Evin İğdi

30-HİLAL: Yıldız Dalmış

ELİH-BATMAN

31-MERKEZ: Gülistan Akel

32-HEZO-KOZLUK: Rahşan Çarboğa

33-KERCEWS-GERCÜŞ: Zeynep Odunu

SİİRT

34-MERKEZ: BelkızEpözdemir

35-DIHE-ERUH: Eda Kilis

36-MISIRÇ-KURTALAN: Hatice Seviptekin

DERSİM

37-MERKEZ: NurhayatAltun

ÇEWLİK-BİNGÖL

38-MERKEZ: Zarife Karasungur

39-ADAKLI: Müzeyyen Bilgin

40-KANİREŞ-KARLIOVA: Asiye Kılıç

QERS-KARS

41-MERKEZ: Güldane Kılış

42-KAĞIZMAN: Türkan İlkan

43-DİGOR: Şengül Erkmen

44-SUSUZ: Fatma Çarkan

45-DAĞPINAR: Münevver Subaşı

COLEMERG

46-ESENDERE: Dilber Uzunköprü

KONYA

47-KULU: Esin Akgül

AGİRİ-AĞRI

48-MERKEZ: Mukaddes Kubilay

49-BAZİD-DOĞUBEYAZIT: Delal Tekdemir

50-PATNOS: Nurhan Karadağ

İDIR-IĞDIR

51-MERKEZ: Şaize Önder

52-QULP-TUZLUCA: Neşe Gülcan

BEDLİS- BİTLİS

53-MERKEZ: Nevin Taşdemir

54-XİZAN-HİZAN: Ruken Yıldırım

55-PIRXUS-OVAKIŞLA: Selvin Karakoç

56-XELAT-AHLAT: Müesser Güneş

57-NORŞİN: NazimeAvras

DİLOK-ANTEP

58-NİZİP: Halime Aka

59-ISLAHİYE: Emine Kaya

60-ŞEHİTKAMİL: Cahide Mutlu

RIHA-URFA

61-HİLVAN: SİBEL SÜTPAK

62-BOZOVA: Fatma Doğan

63-HALFETİ: Macide Ekmen”

Açıklanan kadın aday tanıtımının ardından salondaki kadınlar alkış ve zılgıtlar eşliğinde dakikalarca “Jin Jiyan Azadi” sloganlarını attı.

(ekip/mg)