JINHA

HABER MERKEZİ – 100 gün önce Kuzey Buz Denizi’nde Gazprom’un Prirazlomnaya Petrol Sondaj Platformu’nda gerçekleştirdikleri barışçıl protestonun ardından 2 ay cezaevinde tutuklu kalan Greenpeace gönüllüsü Gizem Akhan, bugün Türkiye’ye döndü. Aylar sonra ailesine ve arkadaşlarına kavuşan Gizem, “Kuzey Kutbu’ndan sakın vazgeçmeyin!” yazılı bir posterle kendisine destek verenlere mesaj verdi.

Gizem Akhan’ın yargılanma süreci, 28 Greenpeace eylemcisi ve 2 serbest gazetecinin 18 Eylül’de Gazprom’un Kuzey Kutbu’nda gerçekleşen petrol sondaj faaliyetlerine karşı barışçıl eylemde yer alması ile başladı. Gazprom’un şikayeti üzerine Rusya Sahil Güvenliği 19 Eylül’de Arctic Sunrise gemisini alıkoydu ve ekibi tutuklu olarak Murmansk’a götürdü. Ekip, Murmansk ve St. Petersburg cezaevlerinde tutuklu geçirdikleri zaman boyunca korsanlık, daha sonra da holiganlıkla suçlandı. İki hafta önce Rusya parlamentosu Duma, genel af kararnamesine ekibi af kapsamına alan bir düzenleme ekledi. Rusya Soruşturma Komitesi’ne dün ekiple beraber giden Gizem’in davası düştü ve aynı gün Federal Göçmen Servisi çıkış vizesi verdi.

‘Geri dönmemiz eylemin bittiği anlamına gelmiyor’

Gazprom’un petrol sondaj çalışmasına başlamasına karşın Kuzey Kutbu’nu koruma mücadelesinin devam ettiğini vurgulayan Greenpeace gönüllüsü Gizem, “Eve döndüğüme mutluyum, hayatımın en zor geçen dönemiydi fakat buraya dönmüş olmam mücadelemizin bittiği anlamına gelmiyor. Aç gözlü Shell ve Gazprom gibi petrol şirketleri Kuzey Kutbu’nda petrol sondajına devam ettikçe biz eylemlerimizi durdurmayacağız. Gazprom’a karşı gerçekleştirdiğimiz barışçıl eylem bunların başıydı ve bu konuda barışçıl eylemlerimiz devam edecek” açıklamalarında bulundu.

‘En küçük kaza, buzullarda felakete yol açabilir’

Öte yandan Gazprom, eylemcilerin davası düşer düşmez Kuzey Kutbu’ndaki petrol sondajı planlarını gerçekleştirmeye başladı. Rusya hükümetine bağlı olan Gazprom şirketi Kuzey Kutbu’nda petrol sondajı çalışmasına destek olması için Shell ile detayları üstü kapalı tutulan bir anlaşma yaptı. Dondurucu rüzgarlar, fırtınalar, aylarca süren geceler, yılın üç mevsiminde dev buzullarla kaplı olan alanlar, kasırga kuvvetinde rüzgarlar ile dünyanın en zor çalışma şartlarına sahip olan Kuzey Buz Denizi’nde faaliyet gösteren Gazprom’un Prirazlomnaya Platformu eski platformların parçalarından oluşturulmakla beraber, Rusya’nın “umursamazlığı” ile bilinen güvenlik standartlarına uymuyor. Ayrıca, bu şartlarda faaliyet gösteren Gazprom’un hazırladığı acil durum planı tamamen yetersiz olmakla eleştiriliyor. Petrol sızıntısına müdahale etmek için Gazprom’un hazırladığı ekipman bin kilometre uzaklıkta olan Murmansk şehrinde bulunuyor. Buzullara sızan petrolü temizlemek için kanıtlanmış bir yöntem olmamasıyla beraber, en küçük kaza bile Kuzey Kutbu’nun narin ve tanınmayan tabiatı için yıkıcı sonuçlar anlamına gelebilir. Greenpeace’in Kuzey Buz Denizi’nin petrol aramalarına kapanması için yürüttüğü kampanya www.SaveTheArctic.org üzerinden devam ediyor.

Eyleme dünya çapında destek geldi

Geçtiğimiz üç ay boyunca, Kuzey Kutbu eylemcilerinin serbest bırakılması için 46 ülkenin 150 şehrinde 860 protesto gerçekleşti. 2,6 milyon kişi Rusya elçiliklerine Kuzey Kutbu 30’lusunun serbest bırakılması için mektup yazdı. Türkiye’den destek veren sanatçılar arasında Levent Üzümcü, Korhan Futacı ve Cem Adrian da vardı. Ayrıca, sosyal medyada Yasemin Mori, Can Bonomo, Murat Dalkılıç, Hande Yener, Şebnem Sönmez, Hayko Cepkin, Zeki Kayahan Coşkun da, Kuzey Kutbu 30’lusunun arkasında olduklarını gösteren paylaşımlar yaptı. Dünya genelinde ise Ricky Martin, Paul McCartney, Madonna, Jude Law, Marion Cotillard, Ewan McGregor, Juliette Lewis, Edward Norton, Gael García Bernal, Ricardo Darín, Alejandro Sanz ve Pedro Almodóvar gibi tanınan isimler de barışçıl eylemcilerin hakkındaki suçlamaların düşürülmesi için yetkililere çağrı yaptı.

Siyasetçiler arasında, Hillary Clinton, Angela Merkel, David Cameron, François Hollande, Ban Ki-moon ve Brezilya Devlet Başkanı Dilma Rousseff Kuzey Kutbu eylemcilerine destek veren isimler oldu. Aralarında Desmond Tutu, Aung San Suu Kyi ve Lech Walesa bulunan Nobel Barış Ödülü sahibi 12 kişi de tutukluların serbest bırakılması için mektup yazmıştı. Türkiye'den 50'ye yakın milletvekili Rusya mahkemesine Gizem'in serbest kalmasını talep etmek için mektup gönderdi. Bugün CHP'den üç, AKP'den bir milletvekili St. Petersburg'da gerçekleşen davayı takip etti. Dışişleri Bakanı Ahmet Davutoğlu dün, Rusya Dışişleri Bakanı'na bu konuda bir mektup yazdığını açıkladı.

(gk)