Sarya Gözüoğlu / JINHA

ANTALYA-Dünya’da yapay tatlandırıcıların yerini alacak, Anavatanı Paraguay olan ‘şeker otu' olarak bilinen 'Stevia' bitkisinin Türkiye'de ilk üretimi Antalya'da başladı. Grow Fide ve Akdeniz Üniversitesi (AÜ) Ziraat Fakültesi'nin ortaklaşa yürüttüğü çalışmanın sonucunda Grow Fide'nin üretim tesislerinde fide haline gelen şeker otunun kuru yapraklarının, şekerden 30 kat daha tatlı olmasına rağmen sıfır kaloriye sahip olduğu belirtildi.

Doğal tatlandırıcıların meyve sularından, gazlı içeceklere, çikolata, bisküvi, pasta ve keklere kadar uzanan her türlü tatlıda ve birçok gıda ürününde kullanıldığını veya kullanılma potansiyeli bulunduğunu kaydeden Prof. Dr. Turgut, bu tatlandırıcılardan beklenen en önemli özelliğin ise kalorisinin düşük olması olduğunu dile getirdi. Stevia bitkisinin, yapraklarında bulunan Steviol glikozitler sayesinde birçok ülkede doğal tatlandırıcı olarak kullanıldığını belirten Prof. Dr. Kenan Turgut, "Steviol glikozitlerin en önemli özelliğini, çok güçlü bir tatlandırıcı olmasının yanında sıfır kalori içermesi oluşturuyor" dedi.

‘Bitkinin kuru yaprakları şekerden 30 kat daha tatlı’

Paraguay'da 200- 500 metre yükseklikteki Kumlu topraklarda, yıllık ortalama 25 derece sıcaklık ve 1500- 1800 mililitre yağış alan yerlerde doğal olarak yetişen şeker otunun tropik ve subtropik iklim kuşaklarına daha iyi uyum sağladığını kaydeden Turgut, bitkinin Antalya'da evlerin balkonlarında saksıda dahi yetiştirilebileceğine işaret etti. Paraguay dışında yine bir Güney Amerika ülkesi Brezilya ile Asya'da Çin, Güney Kore, Hindistan, Endonezya ve Malezya gibi ülkelerde yaygın kullanımı bulunan,Paraguay Kızılderilileri tarafından “Tatlı ot” veya “Ballı yaprak” olarak adlandırılan şeker otunun yaprakları kurutularak salatalarda, yemeklerde kullanılabilir. Bunun dışında evlerde kaynatılıp suyu sıvı olarak kullanılabileceği gibi, yaprakları kurutularak toz halinde tüketilebilir.

‘10 milyar dolarlık bir ticaret hacmi öngörüsü yapılıyor’

Türkiye'de şeker otu bitkisinin ilk üretimi Antalya'nın Pınarlı bölgesinde 70 dönüm alanda kurulu Grow Fide'nin üretim tesislerinde gerçekleşti.  AÜ Ziraat Fakültesi Tarla Bitkileri Bölümü ile başlanan üretim çalışmalarında ilk deneme 2011 yılında yapıldı. 1 milyon tohumla yapılan ilk denemenin başarısız olmasına karşın bu yıl gerçekleştirilen ikinci denemede tohumları filizlendirmeyi başaran Antalya Üniversitesi Bahçe Bilimleri Enstitüsü, Grow Fide'nin Pınarlı'daki fide üretim serasında 60 bin şeker otu bitkisi bulunduğunu, 30 bin civarında bitkinin ise dağıtımını yaptıklarını kaydetti. Şeker otundan elde edilen tatlandırıcının, ham maddesi benzoik sülfinit olan ve içki, şekerleme, ilaç, diş macunu gibi ürünlere tat vermek için kullanılan sakarine ikame bir ürün olan şeker otunun bugün dünyadaki ticaret hacmi 2 milyar dolar civarında seyrediyor. Gelecek 5 yıl içinde şeker otu kaynaklı tatlandırıcıların yaratacağı pazar için 10 milyar dolarlık bir ticaret hacmi öngörüsü yapılıyor.

(sg/mg)