Beritan Elyakut / JINHA

AMED – Hala yazılmayı bekleyen kadın mücadele tarihinin direnişçi isimlerinden Adelheid Popp da, kendisinden önceki ve sonraki mücadele eden kadınlar gibi yaşamını işçi ve kadın direnişine adamıştır. Adelheid, 7 Mart 1939’da yaşama veda edene dek, Avusturya’da kadın mücadelesinde birçok ilki gerçekleştirenler arasında yerini alırken, nasıl yaşamak ve mücadele etmek gerektiğini gösteren büyük bir örnektir aynı zamanda.

Adelheid Popp, 11 Şubat 1869 yılında Avusturya’nın Viyana kentinde dünyaya gelen, işçilerinin siyasi örgütünde kimliğini ve kişiliğini bulmuş, etkili bir yazar ve konuşmacıdır. Avusturya'daki proleter kadın hareketinin kurucusu ve sosyalizm mücadelesinin önderlerindendir. Dokumacı bir işçi ailesinin çocuğu olan Adelheid, yalnızca üç yıl okula gidebildi ve 10 yaşından itibaren işçi olarak çalışmak zorunda kalarak, gençlik yıllarının büyük bir kısmını atölyelerde fabrikalarda geçirdi. Kadın işçilerin bir grevini örgütlerken gizli polisin dikkatini çekti ve birkaç kez cezaevine girdi. 1893 yılına dek bir mantar fabrikasında çalıştı. Yazıları ve konferanslarıyla, bütün Avrupa’da ezilenlerin sesi, örgütleyici ve mücadele önderi olarak, kendisini sınıfının ve halkının kurtuluşu davasına adamış olan Adelheid, yine 1893 yılında Kadın İşçi Gazetesi’nin, ilk editörü oldu.She also wrote brochures and articles, mainly about working-class women, such as “Die Arbeiterin im Kampf um's Dasein” (The Woman Worker in the Struggle for Existence), which appeared in 1895. 1902'de Sosyal Demokrat Kadın Derneği’nin kurucuları arasında yer alan Adelheid, 1918’de Avusturya Sosyaliat Partisi yönetimine seçildi ve aynı yıl Viyana Belediye Meclisi üyesi oldu. Bir yıl sonra Avusturya Parlamentosuna seçilen Adelheid, Clara Zetkin'in ardından Uluslararası Kadın Komitesi’nin başkanlığını yürüttü.

Kişisel ve toplumsal engellere karşı güçlü bir iradeye sahip

Tüm yaşamını işçi kadınlarının mücadelesine adayan Adelheid, 7 Mart 1939’da ardında büyük bir mücadele mirası bırakarak, hayata veda etti. Adelheid, yaşamı boyunca “Bir Kadın işçinin Gençliği”, “Kapitalist Toplumda Kadın Emeği” “Yükselişe Giden Yol” isimli üç kitap yazdı. Adelheid’in yaşamı, birçok bakımdan öğreticidir. Hiçbir iş güvencesi olmadan, bir fabrikadan diğerine geçip çok düşük ücretlerle yaşamaya çalışan, daha iyi yaşam koşulları ve yolunu aydınlatacak ışık arayan küçük bir işçi olarak tanınır. Bu yaşam çizgisi, kişisel ve toplumsal acıların karşısına diktiği engelleri aşan güçlü bir iradeyi yansıtmaktadır. Ama bundan daha önemli olarak Adelheid, işçilerin sınıf mücadelesi içinde karşılarına çıkan siyasi olanakları doğru değerlendirerek kavuşacakları olumlu değişikliklerin de bir örneğidir.

Sevdikleri için acı çeken bir kadın Adelheid…

Adelheid’in yaşadıkları ve mücadelesi, aynı zamanda derin bir iç dünyaya sahip, âşık olan, sevilen, sevdikleri için acı çeken bir insanın hayatıdır. Adelheid’in anıları yalnızca işçi kadınlar için değil, öğrenci, emekçi, kamu emekçisi kadınlar, ev kadınları ve erkek işçiler için de öğretici ve yol göstericidir. Kendisi değiştikçe, çevresindekileri de değiştirebileceğine güvenen bir militandır. İnsanları uyandırmak, mücadele saflarına kazanmak ve her adımda daha çok işçi ile birleşebilmek için Adelheid, nasıl yaşamak ve mücadele etmek gerektiğini gösteren büyük bir örnektir.

‘Çok az insan kölelikten silkinip kurtuluşu buldu’

Adelheid, “Yaşadıklarımı kâğıda dökmenin yararlı olacağına ikna olmamı sağlayan; sayısız insan benimle aynı acıyı çekmek zorunda kaldığı halde, çok azının ezilmiş ve köleleştirilmiş bir gençlikten silkinip kurtulması ve yükselişe giden yolu bulabilmesiydi” şeklinde ifadelerde bulunuyor. Adelheid Popp, okuyarak, yaşayarak ve örgütlü mücadele içine girerek, kendisine ait bir davasının olabileceğini öğrenmiş, yeni bir dünya yaratmak için sınıf kardeşlerini birleştirmeye çalışmış ve çağlar boyunca yaşayacak bir örnek yaratmıştır.

(be/gk/mg)