JINHA

HABER MERKEZİ - Gözaltında Taciz ve Tecavüze Karşı Hukuki Yardım Bürosu, kadınlara ve trans bireylere dönük devlet kaynaklı cinsel şiddet vakalarını içeren 16 yıllık istatistiki raporunu açıkladı. Raporda yer alan bilgiler ise kadınlara ve trans bireylere yönelik şiddeti, katliamları, taciz ve tecavüzleri gözler önüne seriyor. 

Gözaltında Taciz ve Tecavüze Karşı Hukuki Yardım Bürosu, her 8 Mart'ta olduğu gibi, bu yılda kadınlara, trans bireylere dönük devlet kaynaklı cinsel şiddet vakalarını içeren istatistiki raporunu açıkladı. Avukat Eren Keskin ve Leman Yurtsever tarafından açılanan raporda, 1997 ile 2013 yılları arasındaki 16 yıllık sürece ilişkin bilgi verildi. Raporda, 3 başvuru Almanya'dan olmak zere 393 kadının başvuruda bulunduğu belirtilerek, yurtdışında bulunan kadınlarının sayısı 30, Türkiye'deki cezaevlerinde 41 kadının bulunduğu kaydedildi. 276 Kürt, 109 Türk, 1 Alman, 4 Roman, 1 Bulgar, 1 Roman ve 1 Avusturyalı kadın hukuki yardım istedi. Buna göre, 86 tecavüz yaşandı, 4 kadın tecavüze uğradıktan sonra intihar etti, bir kadın işkence sonucu katledildi, 14 yaşındaki bir çocuk tecavüze uğradıktan sonra akrabaları tarafından "namus temizleme" bahanesiyle öldürüldü, 1 kadın işkencenin uzun vadeli etkisi sonucu Aralık 1999 tarihinde yaşamını yitirdi, 1 kadın işyerinde tecavüze maruz kaldı, ailesi hakkında ölüm kararı çıkardı.

307 cinsel taciz vakası gerçekleşti

Cinsel tacizin 307 olarak belirlendiği raporda, 4 zorla fuhuş, 22 kayıtsız gözaltında taciz ve tecavüz, 1 basın yoluyla cinsel taciz, 11 işkence sonucu bebeğini düşüren, 7 tecavüz sonucu hamile kalan kadın olduğu bilgisi verilirken, bu çocuklardan 3'ünün yaşadığı 2 çocuğun aldırıldığı birinin de ölü doğduğu kaydedildi. Raporda, 3,5-10 yaşlarındaki çocuklarıyla birlikte işkenceye maruz kalan kadın sayısı ise 10 olarak belirtildi. Bu süre içinde 5 kadın da bekaret kontrolüne maruz kaldığını bildirdi.  10-18 arası kadınların sayısı 47 iken, 18-67 arasında olanların sayısı ise 346. Rapora göre suçu işleyenlerin dağılımı ise şöyle: 287 polis, 101 jandarma/asker, 20 özel tim, 49 infaz koruma memuru, 4 itirafçı, 1 gazeteci, 24 adli tutuklu, 1 belediye başkanı, 1 adliye bekçisi, 10 diğer kamu görevlileri olduğu kaydedildi.

293 kadın siyasi nedenlerle gözaltına alındı

Raporda, kadınların gözaltına alınma nedenlerine ilişkin de şu bilgiler yer aldı: "293 kadın siyasi nedenlerden ve savaş nedeniyle gözaltına alındı. Politik 237 kadın gözaltına alınırken, bunlardan 1 tanesi adli-siyasi, 5 tanesi siyasi-savaş kaynaklı, 7 tanesi siyasi ve ailenin erkek üyeleri hakkında bilgi almak için, 7 tanesi siyasi ve ailenin siyasi üyelerinden dolayı cezalandırmak için gözaltına alındı. Ailenin erkek üyelerini konuşturmak ya da ailenin erkek üyeleri hakkında bilgi almak için 19 kadın gözaltına alınırken,  ailenin siyasi üyelerinden dolayı cezalandırmak için 17 kadın gözaltına alındı. Adli nedenlerden dolayı gözaltına alınan kadın sayısı ise 100. 13 kadın tecavüze uğrarken, 87 kadın cinsel tacize maruz kaldı."

Savcılıkta 71 dava bulunuyor

Raporda davaların hukuki durumuna ilişkin ise şu bilgiler aktarıldı: "Toplam dava dosyası 169 iken, AİHM'de sonuçlanan davaların sayısı 27. AİHM'de görülen dava sayısı 14 iken, 1 dava intihardan sonra devam ediyor. 38 dava ceza mahkemelerinde devam ederken, Yargıtay'da 12 dava bulunuyor. Bu davalardan biri AİHM'de Türkiye aleyhine sonuçlanırken dosya tekrar Yargıtay'a geldi. 71 dava ise savcılıkta bulunuyor. 2 davada takipsizlik kararına itiraz olumlu sonuçlandı, yeniden savcılığa gitti. Takipsizlik kararından sonra itiraz edilen, henüz kararı verilmemiş 7 dava bulunuyor. "

226 dosya kapandı arşive kaldırıldı

Projede kapanan, arşive kaldırılan 226 dosyanın bulunduğu kaydedilen raporda, "Korktuğu için hukuki işlem istemeyenlerin sayısı 120 iken, 1 olayda fail asker görevden alındı.  Dava devam ederken 14 kişi vazgeçerken, 1 olayda mağdur dava açıldıktan sonra gördüğü ağır baskı sonucu vazgeçti. 1 dosyada, açılan dava beraat ile sonuçlandı, mağdur davanın Yargıtay kararıyla yeniden görülmesi söz konusuyken vazgeçti. İç hukuk yolları tükendikten sonra vazgeçenlerin sayısı ise 14 olarak verildi. 7 mağdura başvurudan sonra ulaşılmazken, mağdurun kendi avukatları tarafından takip edilen dava sayısı 49" diye belirtildi.

5 kadın hukuk yoluna başvuramıyor

3 davanın ise AİHM'de olduğu ifade edilen raporda, "Mağdurlardan 1 tanesi kaçırıldıktan sonra cinsel işkenceye maruz bırakıldı, dosya İçişleri Bakanlığı'nca fail bulanamadığı gerekçesiyle 2 buçuk ay sonra işlemden kaldırıldı. Mağdurun kendi avukatlarının hatası sonucu hukuk yoluna başvuramayanların sayısı 2. Kendi davasıyla ilgilenen mağdur sayısı 4 iken, 5 kadın delil yetersiz olduğu için hukuk yoluna başvuramıyor. 2 kadın projeye başvurmadın önce iç hukuk yollarını tüketirken, Türkiye'de mahkeme kararı ile sonuçlanan dava sayısı 8.  Rapora göre, 1 dava iç hukukta faillerin mahkûmiyeti ile bitti. 10 ay cezanın teciline karar verildi. Diğer dava ise faillerin cezalandırılmasıyla bitti. Mağdurun faille zorla evlendirilmesi sonucu davanın 1 dava düştü, 1 fail öldürüldü" şeklinde belirtildi.

8 kadın yaşamını yitirdi

Raporda ölüm vakalarına ilişkin aktarılan ise şöyle: "8 kadın yaşamını yitirdi. 14 yaşındaki çocuğa tecavüz gerekçesiyle ceza takibi yakınları tarafından istenmedi. Mağdurun ölümü nedeniyle 3 dava düştü. 1 kadın cezaevindeyken ölüm orucunda yaşamını yitirdi. 1 kadın iç hukuk yolları sürerken yaşamını yitirdi. 1 kadın namus nedeniyle aile meclisi tarafından öldürüldü. İhmal sonucu ölüme sebebiyet vermekle sonuçlanan dava sayısı 2 iken, dava 1 yıl hapis cezasıyla sonuçlandı. 1 dava failin görevden alınmasıyla sonuçlandı. 1 dava mağdur intihar ettikten sonra AİHM'de devam ediyor. 1 kadın korucu tecavüzden sonra 2013 yılında intihar etti. Suç duyurusu nedeniyle 138 kişi ağır baskıya maruz kalırken, 40 mağdur baskı sonucu Türkiye içerisinde yaşadığı yeri terk etmek zorunda kaldı. 54 mağdur korkutma, tehdit, tekrar gözaltına alma ve/veya işkenceye maruz kaldı. 42 mağdura karşı dava açıldı. 2 mağdur hakkında başvurudan sonra cezaevindeyken hakkında disiplin soruşturması açıldı."

(gc/mg)