JINHA

DERSÎM- Dersim Güçler Birliği, Dersim Katliamı’nın 77’inci yıl dönümü nedeniyle hayatlarını kaybedenleri andı. Kayalıkların üzerinden Munzur suyuna karanfillerin atıldığı mumların yakıldığı anmada konuşan BDP Dersim İl Eş Başkanı Ergin Doğru, “Dersim Katliamı bu coğrafyanın gördüğü en büyük barbarlık örneklerinden biridir.  Biz istiyoruz ki, arşivler açılsın, sorumlular bulunsun. Dersim soykırımdan katledilen liderlerin kemikleri bulunsun. Dersim’den sürgün edilen ailelerin ellerinden alınan toprakları geri verilsin, biz devletten
resmi özür istiyoruz” dedi.

4 Mayıs 1937 tarihinde Bakanlar Kurulu’nca yayınlanan “Dersim Telkin Kararları”, 1937-1938’de Dersim’de yapılan büyük katliamın başlangıcı oldu. Kararların alınışının yıl dönümünde Dersim Güçler Birliği çağrısıyla katliamları kınama adına Dersim 38 kayalıklarına (halbori) ziyaret düzenlendi. Anma etkinliğine çok sayıda yurttaşın yanı sıra, Dersim Belediye eş başkanları Mehmet Ali Bul ve Nurhayat Altun, Dersim Belediyesi eşki başkanı Edibe Şahin ve Güçler Birliği çatısı altında, BDP, Emek Partisi, PARTİZAN, ESP ve HDP katıldı. Sanat Sokağı’nda toplanan yurttaşlar buradan minibüslerle, Ovacık yolu üzerindeki 38 Mağaraları’na gitti. Ağıtların okunduğu mezar başında  “Kerbela’dan Dersim 38’e”, “Maraş’tan Sivas’a, unutma!”, “4 Mayıs 1938 tarihinde Bakanlar Kurulu ‘Dersim Telkin Kararları’ adına özel bir kararname yayınladı. Kararnameyle onbinlerce insanımız katledildi, onbinlerce insanımız sürgün edildi. Kim yaptı?” yazılı pankartlar açıldı.

‘Toplu mezarlardan insanlığın çığlıkları yükseliyor’

38 kayalıklarında toplanan yüzlerce yurttaş, 1938’de hayatını kaybedenler adına bir dakikalık saygı duruşunda bulundu. Saygı duruşunun ardından konuşan Dersim EMEP İl Başkanı Mustafa Taşkale,  Dersim Katliamı’nın kararlarının alındığı bugünün dünyada eşi benzeri görülmemiş bir soykırımın başlangıcı olduğunu söyledi. Üzerinden yıllar geçmesine rağmen acının hala çok taze olduğunu belirten Mustafa, “Toplu mezarlarda yaptığımız kazılarda insanlığın çığlıkları yükseliyor. Zamanında insanlarımızı evlerinden, köylerinden çıkarıp toplu
katliam alanlarına getiren, mitralyözlerle kurşuna dizen, yine yetmiyormuş gibi kendi bütçelerindeki kurşunlarına kıyamayarak insanlarımızı kayalıklardan aşağıya atan bu zihniyet elbette unutulmayacaktır” ifadelerini kullandı.

‘Dersim halkı bu acıyı unutmayacak’

Mustafa’nın ardından konuşan BDP Dersim İl Eş Başkanı Ergin Doğru, katliamın üzerinden yıllar geçmesine rağmen Dersim halkının bu acıyı unutmayacağını vurguladı. Dersim Katliamı’nda gerçekleştirilen kıyamın eşine rastlanmayacağını anlatan Ergin, “Dersim Katliamı bu coğrafyanın gördüğü en büyük barbarlık örneklerinden biridir. Katliamın üzerinden 77 yıl geçmesine rağmen sonuçları ortadan kaldırılmamıştır. O yüzden aradan 77 yıl geçmiş olsa da Dersim soykırımı biz Dersimliler için kapanmamış bir yara, görülmemiş bir hesap
olarak kalacaktır” şeklinde konuştu.

‘Devletten resmi özür istiyoruz’

Son dönemlerde yaşanan barış sürecine de değinen Ergin, “Eğer bir toplumsal barıştan bahsedilecekse, geçmişle yüzleşilmelidir”   dedi. Dersim Katliamı’nın üzerinde politika yapılacak bir olay olmadığını belirten Ergin, “Biz istiyoruz ki, arşivler açılsın, sorumlular bulunsun. Dersim soykırımdan katledilen liderlerin kemikleri bulunsun. Dersim’den sürgün edilen ailelerin ellerinden alınan toprakları geri verilsin, biz devletten resmi özür istiyoruz” dedi.   

“Dersim’de kemikler birbirine karıştı”

Son olarak konuşan Dersim Belediyesi eski başkanı Edibe Şahin,  devletin bu soykırımla yüzleşmesi gerektiğini vurguladı.  Bugün hala bölgede karakolların, kalekolların yapımının sürdüğünü belirten Edibe, “1938’de de bu bölgeye karakollar yapılmak istendi. Halk kandırıldı. Bugünde karakollar, kalekollar, barajlar yapılmak isteniyor. Biz bunların ne anlama geldiğini biliyoruz” dedi. Geçmişte yaşanan katliamların hesabının sorulması gerektiğini, eğer sorulmazsa bu katliamların devamının geleceğini söyleyen Edibe, “Bugün ne acıdır ki 38’de öldürülen ve toplu mezarlara gömülenlerin kemikleriyle, 90’lı yıllarda ki faili meçhullerin kemikleri birbirine karışıyor” şeklinde konuştu.

Konuşmaların ardından kayalıkların üzerinden Munzur suyuna karanfiller atılarak, mumlar yakıldı. Saat 06.00’da gerçekleştirilecek yürüyüşün çağrısı yapıldı.

(ss/mg)